De Jaren 60

Op 19 oktober 1959 komt een groep zogenaamde ‘witte’ radiohandelaren bij elkaar in Hotel Krasnapolsky in Amsterdam. Deze handelaren importeren radio’s en tv’s uit Duitsland en verkopen deze tegen uiterst scherpe prijzen in de winkels in Nederland. Op de bewuste vergadering van 19 oktober komt echter méér naar voren dan dit gemeenschappelijk belang. Ene Lambertus Slootmans vraagt aan het eind van de avond nog even het woord om een aardig plannetje te lanceren: Waarom zetten de heren geen radiostation op? Naar een voorbeeld van het Deense radiostation Radio Mercur. De Vrije Radio Omroep Nederland word op deze gedenkwaardige dag opgericht. Het bedrijf word geregistreerd in Liechtenstein. Onder de aanwezigen waren Mr. J. Beeuwkes, Mr. Will J. Hordijk, Mr. Norbert Jurgens, Mr. Max Lewin, Mr. Kees Manders, Mr Henricus Oswald, Mr Lambertus Slootman en de drie gebroeders Verweij (Dirk, Hendrik en Jaap).De eerste testuitzending is op 16 december dat jaar een feit. Vele jaren later zou duidelijk worden dat deze uitzending geheel niet vanaf de Noordzee kwam, laat staan vanaf een schip. Het schip op de Noordzee was in werkelijkheid Beursstraat 15 in Amsterdam.

.. .April 1960. De Engelse sleepboot Guardsman „verliest” zijn sleep, Het schip van de V.R.O.N., inmiddels “Veronica” gedoopt, buiten de territoriale wateren en het oude Duitse lichtschip Borkum Riff van waaruit de eerste uitzendingen van Radio Veronica zouden komen gaat voor anker voor de kust van Katwijk aan Zee. In Hilversum gaan de kurken van de champagneflessen en er worden feestsigaren uitgedeeld. Na veel moeilijkheden en een spannende tocht naar de Nederlandse kust is het eindelijk zo ver. Nederland heeft zijn eerste piratenstation.De proefuitzendingen beginnen de volgende dag.

“U luistert naar Radio Veronica op 198 meter middengolf, via de 33 meterband korte golf en via de FM”. Dit zijn de eerste woorden via Radio Veronica, uitgesproken door omroeper Max Groen. Echter het geluid is alleen via de middengolf te beluisteren.

Veronica’s eerste omroepster Ellen van Eijck kondigt een paar plaatjes aan en er zijn zelfs mensen in Amersfoort die het geluid van het één kilowatt zendertje kunnen horen. Diezelfde avond gaat men al met een vissersbootje naar de Veronica om de meetrapporten door te nemen. De stemming is geweldig en er wordt de hele nacht flink feest gevierd. Na alle moeilijkheden met apparatuur en hoge autoriteiten is het dan eindelijk gelukt.

Na de vreugde van de eerste uitzendingen komen de problemen. Het is van groot belang dat de mensen aan boord van het schip regelmatig voorzien worden van proviand en dat de programma’s die op banden worden opgenomen op tijd aan boord komen. De eerste weken wordt dat gedaan door een visser uit Scheveningen, maar na een paar tochten mag dat plotseling niet meer van de douane. De programma’s moeten aan boord en men besluit een sportvliegtuigje te huren.

Vanaf het vliegveld Hilversum worden heel stiekem de banden en het eten ingeladen en met veel „kunst- en vliegwerk” komt de ene helft in zee terecht en graait de bemanning de andere helft van dek.

Tijdens de maand april van 1960 is Veronica dagelijks in het nieuws, iedere dag staat er wel iets in de kranten en men volgt de programma’s op de voet. „Van tien tot twaalf draaide Veronica gisteren platen uit musicals. Vanmorgen werd aangekondigd dat Veronica weer tien tot twaalf uur in de avond door zal gaan met haar uitzendingen. Vandaag om negen uur was de zender weer in de lucht met non-stop muziek”. In de zomer van 1960 is het een duidelijke zaak. Veronica is geen spelletje van een paar avonturiers. iedere middag en iedere avond is de zender in de lucht en de eerste adverteerders komen praten over de reclamemogelijkheden die de piraat te bieden heeft. Een NIPO-onderzoek in november 1960 toont aan dat Radio Veronica per dag bijna vijf miljoen luisteraars heeft.
- 01/05/1960 - Tony Vos komt bij Veronica en wordt programmaleider
- Mei 1960 - Karel van der Woerd (technicus) komt bij Veronica.
- 11/05/1960 - De Borkum Riff verlegt zijn anker tot voor de kust van Scheveningen.
- 13/05/1960 - De uitzendingen worden gestaakt.
- 15/05/1960 - Uitzendingen worden hervat op 1562 kHz/ 192 meter.
- 19/05/1960 - U mag alles van mij weten, behalve mijn vlag
- 01/09/1960 - Tineke de Nooij start bij Veronica.

Begin 1961 verhuist Veronica naar een gebouwtje op de Zeedijk in Hilversum. Het wordt de Studio genoemd maar veel wat aan een studio deed denken is er niet. De eerste uitzendingen worden in een klein kamertje opgenomen waar een bandrecorder op een keukentafel staat en de microfoon aan een touwtje hangt. Tony Vos die toen programmaleider was weet het zich nog heel goed te herinneren. „Die eerste uitzendingen waren eigenlijk geen gehoor. Het klonk allemaal of we in een kelder zaten. Vreselijk hol. Ik heb toen maar wat oude gordijnen op de kop getikt en daar hebben we dat kamertje een beetje mee versierd. Niet voor de gezelligheid, maar het klonk wat beter.” Het is nu bijna niet meer voor te stellen onder welke primitieve omstandigheden de programma’s werden gemaakt. Er was constant gebrek aan geld materiaal en… platen. Tony Vos; „De maatschappijen zagen het eigenlijk helemaal niet zo zitten want wij waren een illegale zender en daar wilden ze niets mee te maken hebben. We kochten soms zelf onze platen op de markt en verder namen we mee wat we thuis hadden liggen.”

Tineke weet zich ook nog heel goed te herinneren hoe het allemaal ging in 1961. „We werkten met een behoorlijk grote ploeg want we waren zo’n beetje in het stadium gekomen dat Veronica een echt Radio Station werd. We kregen onze eerste vaste programma’s zoals koffietijd en de jukebox. We hadden toen al min of meer door dat de luisteraars het wel leuk zouden vinden als ze iedere dag op precies dezelfde tijd een vast programma konden horen. Horizontale programmering noemen we dat tegenwoordig, maar zover waren we in 1961 nog lang niet.

In de zomer van dat jaar hebben we als gekken gewerkt. De studio waar we in het begin van dat jaar in zaten werd veel te klein en we kregen er een stukje bij. Later zelfs met een echte discotheek. We maakten reportages buiten de deur. De hele toestand in de Zeedijk moest er voor worden afgebroken maar dat vonden we toen geen probleem. 1961 werd ook het jaar waarop we steeds ons salaris op tijd kregen omdat er adverteerders kwamen en tegen het einde van dat jaar stuurden de platenmaatschappijen ons soms plaatjes. Daar waren we vreselijk trots op. Adverteerders behalen in 1961 trouwens ook resultaten om trots op te zijn. De opbouw van de omzet van Nur-Die nylons is daar het beste voorbeeld van. In een paar maanden tijd van niets naar een paar miljoen.
- 01/02/1961 - Willem van Kooten en Cees van Zijtveld komen bij Veronica.
- 19/02/1961 - Men vraagt en wij draaien met Frans Nienhuis van start.
- 03/09/1961 - Willem van Kooten begint onder zijn alias Joost de Draaijer.

Met de reclame gaat het steeds beter maar ieder dubbeltje moet nog drie maal worden omgedraaid voordat het kan worden uitgegeven. Door de vele sponsor programma’s moeten er nodig studio’s bijkomen en het wordt tijd om hier en daar een muurtje weg te breken in het oude gebouw. Er komen een aantal nieuwe omroepcellen bij en de Engelse deejays doen hun intreden op de Zeedijk, iedere dag verzorgen zij Engelstalige uitzendingen op Veronica. Er doen veel woeste verhalen de ronde over deze Engelse jongens die ’s nachts in de studio slapen maar een ding is zeker ze hebben een eigen cel en ze leren de Veronica- deejays een heleboel van het vak. Nol en Karel lopen in de zomer van dat jaar ijverig rond met eierrekjes want het wordt nu wel eens tijd dat de studio geluiddicht wordt gemaakt.

Aan boord krijgt men een paar aardige stormen te verwerken en ]ose van Groningen klimt in de mast omdat er wat met de antenne aan de hand is. Bij een kalm zee is dat al een hele onderneming, maar bij windkracht negen valt het helemaal niet mee. Er is in die tijd een hele goeie kok aan boord en dat scheelde een stuk. Hits worden er nog niet gedraaid op Veronica. Dave Brubeck en Oscar Peterson beleven gouden dagen op de 192 meter.

Het Nederlandse publiek ziet het allemaal wel zitten maar Adje Bouman vindt het nog steeds een station waarvan hij niet tegen z’n vriendjes durft te zeggen dat hij er bij gaat werken. Dat gebeurt trouwens pas een jaar later. in 1962 duurt ieder programma ongeveer een half uur. De titels zijn prachtig. „Even rusten met Veronica, Veronica doet de afwas. Winkelen met Veronica en lekker eten met Veronica…”

Stichting “Vrienden van Veronica” wordt opgericht. Voor één gulden krijgen de fans een zogenaamde “luisterviskaart”. Met de opbrengst van deze actie ondersteunt Veronica een groot aantal goede doelen.  De politiek begint zich ernstig af te vragen of er niet opgetreden moet worden tegen “Veronica”. Hilversumse medewerkers van andere stations wordt het ondertussen verboden nog langer bij te klussen bij Veronica. De populariteit van Joost den Draayer blijft ondertussen gestaag stijgen en 1963 kiest ruim 33% van de lezers van het blad Muziek Express de presentator tot Neerlands populairste.

1963, Deze twaalf maanden staan bij de ouwe getrouwen van Veronica bekend als het knutsel jaar. De microfoons komen van de touwtjes en de recorders lopen als de knop „start” wordt ingedrukt. Tineke draait al heel voorzichtig de Searchers in haar programma’s en Willem van Kooten begint met een eerste hitparade op vrijdagmiddag onder de titel „Het voorlopig Nederlands platen elftal. De samenstelling gebeurt met een natte vinger en is verder afhankelijk van het weer. Aangezien het een bijzonder strenge winter is worden er elektrische kacheltjes aangeschaft die er voor zorgen dat de hoofdstop regelmatig doorspringt. Een van de directieleden traint voor de elfstedentocht maar het komt er niet van. Heel voorzichtig worden de papiertjes met teksten in de prullenbak gegooid en Veronica begint een echt radiostation te worden.

Willem van Kooten wordt programmaleider bij radio Veronica, gaat naar Amerika en komt terug met een paar „waanzinnige ideeën. ik heb daar eens goed rond gekeken en ik zag daar radiostations waar ze iedere week een papiertje uitgaven met de veertig best verkochte platen van zo’n week. Toen ik terug kwam in Nederland heb ik net zo lang zitten kletsen tot wij hier ook zo’n ding hadden.” „Dat ding” groeide al gauw uit tot een Instituut. Een plaat die niet op Veronica’s topveertig terecht kwam had het niet gehaald. Vanaf 1964 “worden iedere week platenzaken gebeld en aan de hand van die gegevens de top — veertig samengesteld. Het Nederlandse hitwezen werd in dat jaar geboren en honderdduizenden gedrukte exemplaren worden nog steeds iedere week gespeld door luisteraars, handelaars en de mensen uit het vak.

1964 was trouwens ook het jaar van de Veronica T-shirts. Het is een rage en in de Veronica studio’s wordt dag en nacht gewerkt om alle aanvragen te kunnen voldoen. Op 1 april overvallen Nederlandse artiesten het schip. Een 1 april grap waar iedereen in gelooft. Zelfs de Veronica medewerkers in de studio in Hilversum. Duizenden mensen staan die dag op de pier in Scheveningen en uit Frankrijk komen verslaggevers van Paris Match om de overval met eigen ogen te aanschouwen. En zo staat Veronica dan voor het eerst in het buitenland op de voorpagina. En… Cees van Zijtveld getrouwd met Ria, wordt voor de eerste keer vader. Het eerste Veronica-kindje is hiermee geboren en nog wel op vrijdag de 13e.
- 26/08/1964 - Nieuw zendschip: De Norderney

31/03/1964 - Radio Caroline voor de Engelse kust “Veronica” heeft Engels zusje: “Caroline”.
Radio Caroline, Engelands eerste commerciële radiostation is zaterdag in de ether gekomen met grammofoonplaten van de Beatles tot Beethoven. Het drijvende radiostation, de derde in zijn soort in de internationale wateren van Europa, is namelijk met proefuitzendingen begonnen.

Het eerste lustrum van Radio Veronica wordt gevierd in 1965 met speciale programma’s waarin o.a de Searchers zingen Happy Birth day Veronica. In een toespraak ter gelegenheid van deze feestelijke gebeurtenis merkt Willem van Kooten op; „Ik weet niet hoelang Tromp het op zee heeft uitgehouden maar laten we hopen dat we nog vijf jaar kunnen blijven zenden. Aan het einde van dat Jaar worden de eerste life uitzendingen vanaf het schip uitgeprobeerd. Harmen Siezen en Willem van Kooten zijn de eerste gelukkigen die het mogen proberen. Het gaat allemaal wel, maar de heren zijn erg ongelukkig en tijdens hun dienst spookt het nogal op de Noordzee.

En om nou eens voorgoed een einde te maken aan al het gebeunhaas op hitparade gebied wordt vanaf twee januari iedere zaterdagmiddag tussen drie en kwart voor vijf de Nederlandse top veertig De Top 40 uitgezonden. Deze lijst zal al snel een belangrijke rol krijgen in de Nederlandse popgeschiedenis. De politiek is ondertussen nog steeds druk bezig maatregelen te treffen om Radio Veronica het zwijgen op te leggen.

Ondertussen een bekend begrip, maar in 1966 is het Veronica die de jingle in Nederland introduceert. In dat jaar heeft men bij Veronica met moeilijkheden te kampen waar de luisteraars nooit wat van gemerkt hebben. Tegenover de studio op de Zeedijk wordt een nieuwe vleugel gebouwd van VenD, Als da eerste palen de grond in gaan vliegen de armen van de pick-up uit de platen en het is niet mogelijk programma’s te maken. Omdat er toch muziek naar boord moet besluit men voorlopig de programma’s in de nacht te maken. 1966 is tevens het jaar waarin het beste Veronica voetbal elftal wordt samengesteld. Er worden geen wedstrijden gewonnen maar de mensen op de tribunes hebben wel ontzettend gelachen. Veronica Ger Anne wordt geboren. De eerste dochter van de heer en mevrouw de Vlaming in Sliedrecht. Bekend als fanatieke Veronica fans.

1967 Tijdens een plenaire vergadering besluit Veronica de horizontale programmering in te voeren, iedere deejay krijgt een show van twee uur naar Amerikaans voorbeeld. Diezelfde horizontale programmering blijft tot het eind in 1974. Rob Out; „In het begin moesten we daar natuurlijk wel even aan wennen. Er waren toen ook al een aantal vaste programma’s maar shows van twee uur was voor iedereen een volkomen nieuwe zaak. Ik geloof dat de keuze voor horizontale programmering het belangrijkste is geweest van 1967. Dat we geen miskleun hebben gemaakt toen kun je nu nog iedere dag horen.Trouwens Chiel Montagne zal dat jaar ook niet gauw vergeten. Een handige jonge leende geld in België, gaat daar lekker op stap en als men vraagt wie hij is antwoord ie „Chiel Montagne”. Via de rechtbank komt het allemaal nog terecht.De VARA voorzitter wil het luistergeld verhogen en iemand schrijft in een krant: VARA kok ga eerst maar kijken Hoe Veronica het doet. Daar kun je nog wat van leren Die kookt gratis en heel goed. Lex Harding komt op twee maart aan wal na een stormachtige week op radio Dolfijn. Windkracht tien was te veel van het goede. Geruchten gaan dat het radiostation Caroline in het Nederlands gaat uitzenden. Het hoofdkantoor wordt gevestigd in Amsterdam, maar het loopt allemaal op niets uit. Het dagblad Het Parool stelt in een van haar artikelen, dat het populairste programma van radio Veronica, de topveertig, in luisterdichtheid nog verslagen wordt door programma’s van het orkest Paul Godwin. Een onderzoek van de Nederlandse Stichting voor de Statistiek wijst uit dat radio Veronica verreweg de grootste luisterdichtheid heeft van alle radiozenders, inclusief Dolfijn, Luxemburg en de drie Hilversumse zenders. Er worden speciale Veronica transistor radiootjes in de handel gebracht. De ster gaat van start met haar eerste reclame-uitzendingen op radio en teevee en de tweede Tweede Kamer moet haar stem uitbrengen over het ontwerp omroepwet van minister Klompe. Direkteur Bull Verwey ontvangt een internationale onderscheiding voor het radiowerk van Veronica.

In 1968 stopt Willem van Kooten bij Veronica om het de zender knap lastig te maken vanaf de wal op Hilversum 3. Rob Out scoort een nummer 1 hit in samenwerking met Peter Koelewijn: “Kom uit de bedstee, mijn liefste”. Ondertussen drukt Jan van Veen zijn stempel op Veronica. Veronica verzorgt radio uitzendingen op het vakantie eiland Mallorca. De zendtijd is gehuurd van het Spaanse station Radio Populaire de Mallorca en is bedoelt als test voor een reeks uitzendingen langs de Spaanse kust. De programma’s worden in de Hilversumse studio opgenomen en gepresenteerd door de Veronica deejays. Met steun van ex Caroline diskjockey Robbie Dale. In de Nederlandse pers twijfelt men aan de juistheid van de Veronica Top Veertig, maar een onderzoek wijst al snel anders uit. De V.P.R.0. verwacht van een Hilversum drie naar Veronica snit, veel heil, maar ziet met het huidige omroepsysteem geen mogelijkheid om dat te realiseren.

Willem van Kooten wordt directeur van de productie- /promotie maatschappij Red Bullit en moet door drukke werkzaamheden de Veronica dienst voorgoed verlaten. De Egbert Douwe Express rijdt Amsterdam - Brussel v.v, gevuld met 200 door alcoholische dampen benevelde journalisten, artiesten en Veronica medewerkers, om de uitreiking van een gouden „Bedstee”plaat te kunnen bijwonen.

In een vol en uitbundig Krasnapolsky wordt Miss Poes gekozen. De 19jarige Ria Vonk ontvangt de eerste prijs; een scooter, uit handen van van van Veen. In de muziek express poll komt Veronica met 98% als populairste radiostation uit de bus. De drie Hilversums zenders starten met radio reclame en Eddy Becker raakt betrokken bij een auto-ongeluk, waardoor Veronica en haar luisteraars hem enkele maanden moeten missen.

De populariteit van Veronica is niet te stoppen in zijn groei en in 1969 wordt de zender wederom gekozen als populairste radiozender van Nederland. Aan de rij van nieuwe ontwikkelingen komt ook maar geen eind: de introductie van de Alarmschijf is een feit. Op twintig maart 1969 verhuisde Veronica van de oude studio’s op de Zeedijk naar het nieuwe gebouw op de Utrechtseweg. Karel van der Woerd, die belast was met de verhuizing en de technische Inrichting van het gebouw: „Het was natuurlijk een enorme overgang voor ons. Van de Zeedijk, met apparatuur die eigenlijk allang vervangen had moeten worden, naar een geweldig gebouw, waar alles nieuw was en waar ze dan zo’n beetje de spulletjes hadden die we altijd al wilden hebben.

Tijdens die verhuizing zaten we met de moeilijkheid dat de programma’s gewoon door moesten gaan. We hadden een schema gemaakt voor de Zeedijk en voor het nieuwe gebouw, zodat we ongeveer twee weken in twee studio’s werkten. Iedereen wilde natuurlijk zo vlug mogelijk naar het nieuwe gebouw en je zult begrijpen dat er wel eens moeilijkheden waren.

Toen we allemaal over waren zaten we in een hemeltje op aarde. Alles werkte en dat was wat…” Dat alle apparaten werkten was dan meegenomen, maar voor een heleboel Veronica medewerkers was de overgang van de gezellige rommel van de Zeedijk, naar het prachtige gebouw op de Utrechtseweg niet zo eenvoudig. Adje Bouman drukte het eens als volgt uit: „Op de Zeedijk kon je nog een lekker uit het raam hangen en aan de mensen die toevallig langs liepen, vragen of ze even wilden binnen komen om een bakkie koffie te drinken. Dat is er nu niet meer bij maar daar wen je wel aan. De spulletjes die we nu hebben zijn stukken beter en dat scheelt.”

In de loop van het jaar begint iedereen zich een beetje thuis te voelen in de nieuwe studio en met de dagen komt ook de vanouds bekende gezelligheid van Veronica terug. Met de aanloop van zomaar nieuwsgierige mensen viel het ook best mee. Eddy Becker verlaat de Veronicadienst en gaat naar de Vara. Jan van Veen, wordt programmaleider. Voor de aktie bisschop Bekkers landt Mies Bouwman met helikopter op het dek van de Veronica om een gift van de directie en medewerkers in haar emmertje te ontvangen. Het Veronica racingteam wordt opgericht en blijkt vanaf het begin successen te halen met coureurs als Rein Zwolsman en Ed Swart.

Tijdens de feestelijke inwijding van het nieuwe Veronica gebouw ontvangt de directie van de vennoten een verzilverd zeventiende-eeuws zeilscheepje en een zestiende-eeuws schilderwerk van Snellinck. De medewerkers boden de directie als blijk van waardering een driedelige muurdecoratie aan van verguld aardewerk. Uit alle delen van het land ontving radio Veronica blijken van belangstelling. Ook van de Hilversumse omroepen. Kort daarna kon radio Veronica ook het vijfjarig bestaan van de Veronica top-40 vieren. Er werd een speciale trofee in het leven geroepen voor Nederlandse producties die de eerste plaats op de top-40 haalde.

Helden uit de jaren 60
~ Willem van Kooten ~ Tineke ~ Rob Out ~ Lex Harding ~ Hans Mondt ~ Arend Langenberg ~ Henk van Dorp ~ Chiel Montagne ~ Juul Geleick ~ Ad Bouman ~ Wouter Bordewijk ~ Eddy Becker ~ Stan Haag ~ Harmen Siezen ~ Bull Verweij ~ Meer…

| De jaren 60 | De jaren 70 | De Jaren 80 | De Jaren 90 | De Jaren 00 |