„Wie is Bart?” „Bart en De Zwart? Daar moet ik even over nadenken.” „Aardige gozers!” „Minstens twee uur te lang!” En dat waren nog maar enkele reacties die Veronica-verslaggever Robert Schoondergang noteerde aan de vooravond van de rentree van het duo Bart en De Zwart op de vernieuwde Veronica-vrijdag. Maar een dag later was de scepsis verdwenen. „Het duo Bart en De Zwart is in ere hersteld”, klonk het op vrijdag 22 mei 1987 in Polygoon-stijl glorieus door de ether. „Honderden bloemen meisjes in kleurige klederdrachten lieten merken dat ze Bart en De Zwart in hun hart gesloten hadden, getuige de vele bloemen die, hoewel de lente nog even op zich liet wachten, over hen werden uitgestrooid. Het duo zou vanaf heden geschiedenis schrijven.” In gesprek met twee „vrienden voor het leven, in het kader van haat en nijd.” „Ze willen dat wij er een leuk programma van maken.” Er klinkt wat ongeloof in Bart van Leeuwens stem. „Dat zijn we niet van plan”, sust Erik de Zwart. „Het wordt een uitermate ongezellig programma met heel veel muziek.” „En het is tijdens etenstijd”, vult Bart aan. „Dus ik kan rustig vertellen dat het niet te vreten is!”
Het duo Bart en De Zwart is terug. „Schrijven mag. Maar uitsluitend in negatieve zin over anderen. Dan hebben we tenminste wat om voor te lezen. En de post wordt niet beantwoord.” En elke gelijkenis met een programma dat op vrijdagavond op Radio 3 wordt uitgezonden, is zuiver toevallig. „Puur toeval”, grijnst Erik. „Nou”, aarzelt Bart. „Er is wel een zekere gelijkenis. We zijn indertijd ‘s avonds tussen zeven en tien op Radio 3 begonnen met het duo Bart en De Zwart. Later hebben Jeroen van Inkel en Adam Curry dat programma overgenomen. Maar wij zijn heel anders.” „Trouwens”, glimlacht hij na een korte pauze, „wij proberen niet grappig te zijn.”
En serieus: „Bij Curry en Van Inkel heb ik het gevoel dat de platen een omlijsting zijn voor wat zij doen. Ik vind dat heel prettig voor in de avond. Bij ons ligt het accent veel meer op de muziek, eigenlijk alleen maar op de muziek. Als het strikt noodzakelijk is willen we tussen de platen door ook nog wel eens iets zeggen. Maar we proberen zo veel mogelijk platen te draaien.” „Ik denk dat Curry en Van Inkel zich veel meer richten op een jong publiek”, zegt Erik. „Zo vanaf twaalf jaar, wanneer ze weten dat er meer in de wereld is dan alleen maar school. Wij richten ons wat dat betreft op een breder publiek.” Bart (lachend): „Op de mensen die er al lang zijn achtergekomen dat er meer in de wereld is dan alleen maar sex. De programma’s zijn echt heel anders. De namen lijken wat op elkaar: Curry en Van Inkel en Bart en De Zwart. Maar dat is eigenlijk de enige overeenkomst.” „En wij waren er het eerst”, stelt Erik voldaan vast.
„De echte strijd tussen Curry en Van Inkel en Bart en De Zwart wordt bijna wekelijks uitgevochten op het squashcourt, waar ik regelmatig met Jeroen een bal sla.” En na een korte pauze zegt Erik met een grijns: „Ik win steeds.” Het programma van Bart en De Zwart heeft nog niet zijn definitieve vorm gekregen. De presentatoren willen naar een wat meer gescheiden aanpak toe. Net als vroeger. Bart: „De één begon en de ander kwam halverwege binnenwaaien. Je deed een stuk met elkaar. Het waren twee verschillende programma’s met een overlapping.” „Veronica had in die tijd als B-omroep nog niet zoveel zendtijd”, vertelt Erik. „Tussen zeven en tien uur vulden we met elkaar een blok waarvan we elk anderhalf uur vrij draaiden.
Het is in feite begonnen omdat we de ‘break’ in het programma op het halve uur hadden. Op een gegeven moment bleek er post voor beiden te komen. Nou, dat moet je dan ook samen beantwoorden. En zo zijn die samenspraakjes gegroeid. Maar we moeten toch nog wel weer aan elkaar wennen. Het is zo’n tijd geleden.” „Over een week of vier wordt het een Dertig-plus programma”, meldt Erik. „Vanwege het behalen van de dertig-jarige leeftijd van meneer De Zwart, die tot op heden nog het broekje was.” „Dat gaat snel”, pest Bart. „Maar meneer Van Leeuwen is al dik over de dertig”, vervolgt Erik onverstoorbaar. „Ik ben 32, dames en heren!” „Dat is al bijna aan de ‘wrong side of the thirties’”, glimlacht Erik. „Wacht jij maar af, nog maar vijf jaar.” Het programma heeft precies genoeg tijd, vinden de „wakkere knapen”.
„Twee uur is te kort, vier uur is te lang en drie uur tussen twaalf en drie is precies goed. Je zit in een leuke tijd: nog voorde middagtelevisie.” En als klap op de vuurpijl maakten Bart van Leeuwen en Erik de Zwart de weg vrij voor de terugkeer van Adam Curry op de vrijdagochtend. „Die jongen is inmiddels een stuk populairder geworden”, constateert Bart. „De populairste disejockey en tv-presentator van Nederland”, declameert Erik. „Nou, nou. Zover wil ik niet gaan”, protesteert Bart. „Ik heb dat ook maar ergens gelezen”, mompelt Erik. Er is nog even overwogen om het programma tussen zeven en negen ‘s ochtends te programmeren. Heel even maar. „Ik kan mijn nest niet uitkomen”, bekent Erik. „Ik ben niks waard ‘s morgens vroeg.” Daar was Bart niet rouwig om. Integendeel zelfs. „Ik vind het prima dat ik voor een tijdje van de vrijdagochtend af ben. Drie keer in de week voor vijven opstaan wordt wel een beetje veel. Daar ga je je hele week naar zetten. Elke avond lig je om half elf in bed en de volgende morgen om half zes staar je naar het plafond van je slaapkamer. Dit is veel prettiger.” „Ik vind Jeroen ook lekker fris klinken”, zegt Erik. „Het klinkt weer eens anders.” Hij heeft geoefend, weet Bart. „Hij is een week lang vroeg opgestaan.” „Hij is gek”, grijnst Erik. „Dit is zo een ijzersterke programmering”, vervolgt Bart. „Ze zeggen weleens: ‘never change a winning team’. Nou is er aan het team niks veranderd, maar aan de volgorde wel.”
21-4-2010 Speciale uitzending op 21 april ter ere van 50 jaar Radio Veronica
Op woensdag 21 april is het 50 jaar geleden dat Radio Veronica van start ging. Ter gelegenheid van deze historische gebeurtenis zullen Bart van Leeuwen en Erik de Zwart tussen 19:00 uur en 24:00 uur een vijf uur durende uitzending presenteren op Radio Veronica.
Het legendarische radioduo zal nog één keer samen achter de microfoon kruipen. Het is voor het eerst sinds 1989 dat Erik de Zwart en Bart van Leeuwen weer samen te horen zijn. In de jaren ’80 waren zij met “Bart en De Zwart” het eerste dj-duo op de Nederlandse radio. Tijdens de speciale uitzending op 21 april zullen ze vele spraakmakende dj’s uit de geschiedenis van Radio Veronica interviewen. Daarnaast zijn er diverse historische geluidsfragmenten te horen die vanaf de start van de zeezender in 1960 tot en met de uitzendingen van het huidige Radio Veronica te horen waren.
In de unieke uitzending zullen onder anderen Edwin Evers, Tineke, Adam Curry, Jeroen van Inkel en Rob Stenders weer op Radio Veronica te horen zijn. Het is voor het eerst sinds 1989 dat Erik de Zwart en Bart van Leeuwen weer samen radio maken. In de jaren ’80 waren zij met “Bart en De Zwart” pioniers als het eerste dj-duo op de Nederlandse radio. Deze speciale radio-uitzending is ook live te volgen op Radioveronica.nl, met beelden uit de studio. Daarnaast is de uitzending achteraf integraal als podcast te downloaden.
Cd-box Radio Veronica 50 jaar
Ter gelegenheid van het 50 jarig bestaan van Radio Veronica stelden Bart en de Zwart een vijftal cd-boxen samen; 50 jaar Radio Veronica the 60’s, the 70’s, the 80’s, the 90’s en the 00’s. De vijf cd-boxen, verpakt in mooi vormgegeven digipacks, bevatten ieder 50 tracks per decennium gespreid over drie cd’s waarvan iedere cd start met een Radio Veronica jingle uit dat decenium. Het boekje met voorwoord van Bart & De Zwart bevat foto’s en een tijdslijn van de belangrijke Radio Veronica gebeurtenissen.
Bart van Leeuwen Bart van Leeuwen kwam al op jonge leeftijd in aanraking met Radio Veronica. Op een oude radio op zolder hoorde hij Joost den Draayer en vanaf dat moment wist hij dat hij ooit bij Veronica zou gaan werken. Sinds 1973 is hij dj. Hij begon op het fameuze zendschip de Norderney van Radio Veronica en werkte daarna bij de legale en publieke omroep Veronica, waar hij tot 1992 te horen was. Vandaag de dag is hij wederom dj bij Radio Veronica waar hij sinds 2003 ‘Goud van Oud’ presenteert.
Erik de Zwart Erik de Zwart had van jongs af aan één grote hobby; radio. Na radio gemaakt te hebben op zee voor Radio Caroline krijgt De Zwart grote bekendheid tijdens zijn tijd bij Veronica waar hij onder meer ‘De Top 40′ presenteerde. Na zijn tijd bij Veronica staat ‘Mister Top 40′ aan de wieg van het succes van diverse grote radiozenders. Op 6 september 2008 keert De Zwart weer terug op zijn oude nest: Radio Veronica. Ieder weekend is hij daar met ‘Veronica’s Top 40 Hitdossier’ te horen. Op 16 september 2009 ontvangt De Zwart de Marconi Oeuvre Award voor zijn inhoudelijke, politieke en commerciële verdiensten, zowel voor als achter de schermen van de Nederlandse radio.
Radio Nord
De Zweed Jack Kotschack besluit in 1959, in navolging van Radio Mercur, zich te storten in een zeezender avontuur. Hij vindt twee Amerikaanse zakenlui, Rob Thompson en Gorden Mc Lendon, bereid het project te financieren.
In november 1959 wordt de ‘MS Olga’ gekocht, een vrachtschip die oorspronkelijk ‘SS Magaretha’ heette. Op 30 mei 1960 komt het schip aan in de haven van Hamburg, alwaar het wordt omgebouwd tot zendschip. De Duitse autoriteiten krijgen lucht van het project en informeren de organisatie over het bestaan van een wet uit 1930 die het verbied een radiostation op te starten, te onderhouden en uit te baten zonder toestemming van de autoriteiten. Men besluit om naar de haven van het Deense Kopenhagen uit te wijken. De ‘MS Olga’ is ondertussen herdoopt in ‘MS Bon Jour. In de haven van Kopenhagen worden de twee 10 kW zender geplaatst en wordt ook de 125 voet hoge mast geïnstalleerd.
Op 20 december 1960 verlaat het zendschip ‘s morgens de haven van Kopenhagen. Door problemen met de antenne en de zendmast moet het schip op 25 december 1960 opnieuw een haven aandoen. Er wordt nu gekozen voor een Finse scheepswerf maar de Finse overheid verbiedt om herstel werkzaamheden uit te voeren op haar grondgebied. De scheepswerf wil zijn contract nakomen en zo worden de werken uitgevoerd op volle zee, in internationale wateren.
Uiteindelijk gaat de ‘MV Bon Jour’ op 6 februari 1961 voor anker nabij Orno. De zendertechnicus schakelt de zenders aan maar de isolatoren begeven het. Wederom moet het schip naar een haven. Nadat de reparaties zijn uitgevoerd test men de zender gedurende enkele seconden vanuit de haven. Eén van de volgende nachten doet men dit opnieuw, maar nu gedurende drie uur. De Zweedse autoriteiten geloven niet dat het signaal vanaf de ‘MV Bon Jour’ kan komen omdat de zender verzegeld wordt als het schip een haven aandoet. De bemanning heeft echter een manier gevonden om die zegels te overbruggen.
Op 21 februari 1961, als de het schip weer in volle zee is, kunnen de testuitzendingen plaatsvinden. Deze vinden plaats op 606 kHz. Door interferentie van Radio Lyon uit Frankrijk, die uitzendt via 602 kHz, besluit men om op juist dezelfde frequentie uit te zenden. De storing is verdwenen en Radio Nord is eindelijk in de lucht.
Op 8 maart 1961 om 10:00 uur starten de officiële uitzendingen van Radio Nord. Het station is snel populair en het kent geen problemen tot op 2 december 1961. Een zware storm slaat de ‘MV Magda Maria’, zoals het schip inmiddels heet, van haar anker. De motoren willen niet starten en het schip slaat op drift. Pas om 17:00 uur stopt men de programma’s, iedereen moet meehelpen om het zendschip te redden. Uiteindelijk krijgt men krijgt de motor draaiend. Het schip en de zendmast hebben behoorlijk wat schade opgelopen.
Na reparaties in de haven van Sandhamn kan de ‘MV Magda Maria op 8 december 1961 terug naar volle zee. Naast de vooraf opgenomen programma’s zijn er nu ook live nieuwsuitzendingen te beluisteren. Door de enorme populariteit met de daaraan gebonden inkomsten, komt er een plan om naast de popmuziek, die via de middengolfzender wordt uitgezonden, ook lichte muziek te brengen via de FM. Het plan wordt echter niet uitgewerkt door de komst van de anti-zeezenderwet.
Op 30 juni 1962 besluit de Radio Nord directie de uitzendingen te staken i.v.m. met de anti-zeezenderwet. De ‘MV Magda Maria’ licht het anker richting Noordzee.
Radio LN
Het schip van Radio LN, de MV Mi Amigo, was al reeds eerder als zendschip gebruikt door Radio Nord (Zweden) onder de naam Bon Jour en later als Magda Maria. Nadat Radio Nord stopte met uitzenden heeft het schip een aardige reis gemaakt alvorens het weer als zendschip dienst ging doen.
Het schip werd in El Ferrol (Spanje) opgeknapt, vertrekt daar op 14 december 1962 en gaat voor anker in de Theems monding. Er worden testuitzendingen verzorgt onder de naam Radio LN op 980 kHz (306 meter). Als gevolg van de entering door de Deense autoriteiten van Radio Mercur besluiten de financiers te stoppen met dit project en loopt de MV Mi Amigo, zoals het schip inmiddels heet, op 11 januari 1963 de haven van Flushing (UK) binnen.
Radio Atlanta
Het schip van Radio Atlanta, de MV Mi Amigo, was al eerder als zendschip gebruikt door Radio Nord (Zweden) onder de naam Bon Jour en later als Magda Maria. Even heeft de MV Mi Amigo in de Theemsmonding gelegen om dienst te doen voor Radio LN. De Eigenaren stopte met het project nadat de Deens autoriteiten het zendschip van Radio Mercur hadden geënterd.
Rob Stenders en Ad Bouman over de MS Olga/ Radio Atlanta
Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.
Op 15 januari 1963 vertrekt de MV Mi Amigo uit de haven van Flushing (UK) en loopt op 19 januari de haven van Brest (Frankrijk) binnen als gevolg van een storing aan het stuur. Na reparatie vertrekt het schip op 16 januari 1963 naar Galveston (USA). Ook hier zijn er weer voor een korte tijd uitzendingen verzorgd. Daarna wordt alle zendapparatuur verwijderd en doet de MV Mi Amigo dienst als luxe jacht. Uiteindelijk wordt het schip weer verkocht en vertrekt op 28 december 1963 vanuit Galveston voor de oversteek naar Europa over de Atlantische Oceaan. Ze arriveert op 30 januari 1964 in Las Palmas (Spanje) na bijna te zijn gezonken tijdens de oversteek. Op 3 februari 1964 vertrekt ze naar El Ferrol waar ze twee dagen later arriveert voor onderhoud.
Op 1 april 1964 verschijnt in de Britse pers de eerste berichten over Radio Atlanta. De MV Mi Amigo arriveert op 3 april 1964 in Greenore (Ierland). Hier moet de antenne op het schip worden bevestigd, maar in dezelfde haven lag ook de MV Caroline, het schip van Ronan O’Rahilly, die op dat moment wordt klaargemaakt om te gaan uitzenden op zee onder de naam Radio Caroline. Op 21 april 1964, na Greenore te hebben verlaten, breekt ten hoogte van Land End (UK) de antenne mast en moet de MV Mi Amigo de haven van Falmouth binnenvaren. De mast wordt hier gerepareerd en twee dagen later vertrekt ze weer op weg naar haar ankerplaats: in internationale wateren 10 mijl voor de kust van Falmouth. Op 27 april 1964 gaat het schip voor anker in internationale wateren bij Frinton on Sea (UK) en is het de bedoeling om de volgende dag te beginnen met testuitzendingen.
Rob Stenders en Ad Bouman over de Frederica/ Radio Caroline
Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.
Dit lukt niet i.v.m. het slechte weer. Op 9 mei 1964 wordt op 1520 kHz (197 meter) de eerste testuitzendingen gedaan. Dit is dus op de frequentie van Radio Caroline nadat deze was gestopt met de dagelijkse uitzending. Doel van deze test was niet zozeer om de zender te testen als wel om luisteraars bij Radio Caroline weg te kapen. Op 12 mei 1964 start het station officieel om 6:00 uur op 1493 kHz (201 meter). Aanvankelijk zend men uit van 6:00 tot 18:00 uur, later tot 20:00 uur. De zender heeft een vermogen van 10 kW.
Op 2 juli 1964 wordt er een persbericht uitgegeven door Radio Atlanta. Hierin wordt vermeld dat Radio Atlanta gaat fuseren met Radio Caroline. De boot van Radio Caroline, de MV Caroline, vertrekt naar Ramsey (Isle of Man) om daar op 199 meter onder de naam Radio Caroline te gaan uitzenden voor het noordelijk deel van Engeland. Het schip van Radio Atlanta, de MV Mi Amigo, blijft op zijn plaats en gaat ook onder de naam Radio Caroline uitzenden voor het zuidelijke deel van Engeland. Als gevolg hiervan eindigt Radio Atlanta op 2 juli 1964 om 20:00 uur haar uitzendingen.
Caroline South
Als gevolg van de fusie tussen Radio Atlanta en Radio Caroline veranderd Radio Atlanta haar naam in Radio Caroline South. De uitzendingen op de MV Mi Amigo blijven op 1493 kHz, evenals de uitzendtijden en gedurende enkele weken zijn er nog Radio Atlanta jingles te horen in programma’s die nog voor de fusie zijn opgenomen. Ook komt DJ Simon Dee met nog een andere opvarende van de MV Caroline aan boord van de MV Mi Amigo voordat de MV Caroline vertrekt naar Isle of Man. Marktonderzoek in oktober 1964 wijst uit dat Radio Caroline South 15 miljoen luisteraars heeft en Radio Caroline North 17 miljoen. Per week is de omzet per zender € 40.000,-. In april 1965 wordt het format gewijzigd. Net als bij Radio London gaat ook Radio Caroline South over tot een top 40 format. Op 18 september 1965 bezoekt de zanger Sylvan de MV Mi Amigo. Zijn single, We don’t belong, wordt door Radio Caroline South in die dagen veel gedraaid.
In november 1965 wordt er onderhandeld met Radio City over een overname door de Caroline organisatie. Deze onderhandelingen hebben geen resultaat. In deze tijd is er ook regelmatig overleg tussen Radio London, Radio Luxemburg en de beide Radio Caroline’s over onder andere advertentie tarieven. Begin 1966 wordt de voormalige Radio Atlanta aandeelhouders uitgekocht door Radio Caroline. Nu is Ronan O’Rahilly eigenaar van alle twee de Radio Caroline zenders.
Op 20 januari 1966 breekt ‘s avonds tijdens een storm de ankerketting van de MV Mi Amigo. Omdat het sneeuwt heeft de man op wacht dit niet in de gaten. Walton Coastguard merkt het wel op en probeert de MV Mi Amigo te waarschuwen, wat niet lukt. Het schip loopt vast op het strand bij Holland Haven. Op 21 januari 1966 om 00.20 uur komt er een SOS bericht van de MV Mi Amigo: “I am ashore and need livesaving assistance; position Frinton on Sea”. Om 01:30 uur worden alle opvarende van boord gehaald. Bij daglicht wordt duidelijk hoeveel geluk het schip gehad heeft. Op elk andere plek aan de kust was de boot vergaan.
Verschillende pogingen om het schip vlot te trekken mislukken. Uiteindelijk besluit de kapitein van de MV Mi Amigo om het zelf te proberen. Het anker van de schip wordt verderop in zee bevestigd op de zeebodem en op eigen kracht bevrijd de MV Mi Amigo zich van het strand. Onder begeleiding van een sleepboot arriveert de MV Mi Amigo op 23 januari 1966 in Zaandam voor reparatie. Pakijs had Radio Syd (Zweden) gedwongen om te stoppen met uitzenden. De eigenaresse van deze zender, Mrs. Britt Wadner, bied Ronan O’Rahilly haar boot aan, de Cheeta 2. Dit aanbod wordt geaccepteerd en op 21 januari 1966 arriveert de boot in Harwich. De FM zender moet worden aangepast voor de middengolf. De eerste testuizendingen zijn te horen op 12 februari 1966 rond 14:00 uur. De reguliere uitzendingen volgen kort daarop maar het vermogen van de zender is laag. In de avonduren is de zender nauwelijks te ontvangen. Als gevolg van zender problemen is Radio Caroline South uit de lucht van 20 tot 26 februari 1966 en van 28 februari tot 6 maart 1966.
Op 25 maart 1966 maakt de Cheeta 2 water. De programma’s worden gestopt en met behulp van een sleepboot wordt het water uit de boot gepompt. Besloten wordt een haven binnen te lopen en de Cheeta 2 te repareren. Op 1 april 1966 keert zij weer terug op haar ankerplaats en de volgende dag worden de uitzendingen hervat. Op 5 april 1966 vertrekt de MV Mi Amigo vanuit Zaandam naar haar ankerplaats bij Frinton on Sea. Aan boord van het gerepareerde schip bevind zich ook een nieuwe 50 kW zender.
De testuitzendingen starten op 18 april 1966 op 256 meter (1169 kHz) maar moeten na een paar uur alweer worden afgebroken i.v.m. kortsluiting in de antenne. Pas op 25 april 1966 worden de testuitzendingen hervat. De volgende dag wordt er van frequentie gewisseld: 253 meter (1187 kHz). Gedurende de testuitzendingen worden de reguliere programma’s uitgezonden via de Cheeta 2. Op 27 april 1966 worden de reguliere uitzendingen weer verzorgd vanaf de MV Mi Amigo, de Cheeta 2 fungeert tot 1 mei 1966 als relay zender. Radio Caroline South is nu vanaf 06:00 tot 24:00 uur in de lucht.
Begin 1967 wordt bekend dat Radio Caroline South werkt met een zogenaamde ‘payola systeem’. De top 50 is gebaseerd op verkoopcijfers en deze platen worden gratis gedraaid. Maar voor nieuwe platen die uitgebracht worden moeten de platenmaatschappijen € 250,- per week betalen om deze gedraaid te krijgen. De plaat wordt dan gedurende twee weken geplugd en als hij dan niet de top 50 haalt wordt gestopt met draaien. Dit systeem van pluggen is overgenomen van Amerikaanse radiostations.
Op 15 augustus 1967 treed in Engeland de anti zeezenderwet in werking. Ross Brown, Robbie Dale, Spangles Muldoon en Johnny Walker zijn de DJ’s aan boord van de MV Mi Amigo die na 24:00 uur doorgaan met uitzenden. Radio Caroline is nu geen zeezender meer maar een radiopiraat. Het hoofdkantoor van Radio Caroline wordt gevestigd in Amsterdam, Singel 160, omdat in Nederland geen anti zeezenderwet bestaat. Na 15 augustus 1967 wordt er nog steeds reclame uitgezonden van Engelse bedrijven. Deze bedrijven claimde dat zij niet meer adverteerden omdat zij de wet niet willen overtreden. De medewerkers van Radio Caroline worden niet vervolgd als zij aan land komen en alles ziet er niet zo slecht uit als werd verwacht. Kerstmis 1967 wordt gevierd met alle DJ’s aan boord van de MV Mi Amigo. Op 3 maart 1968 beginnen de uitzendingen om 05:00 uur, zoals gewoonlijk, met een uurtje non-stop muziek maar 20 minuten later gaat de zender weer uit de lucht. De sleepboot Titan van Wijsmuller had de MV Mi Amigo geënterd en de bemanning wordt opgesloten.
De MV Mi Amigo wordt, net als de MV Caroline bij Isle of Man, naar Amsterdam gesleept waar het op 4 maart 1968 aankomt. Reden voor deze operatie is dat er een achterstand is met betalen aan de rederij die de bevoorrading van beide schepen verzorgd. Om toch zeker van te zijn dat de rekeningen worden betaald, worden beide schepen op zee ‘gekaapt’ en naar Nederland gesleept. Eenmaal in de haven van Amsterdam aangekomen wordt op beide schepen beslag gelegd.
Op 29 mei 1972 wordt de MV Mi Amigo tijdens een veiling verkocht aan Hoffman Shipping voor € 9.000,-. Het is de bedoeling om het schip te slopen maar het lukt een Nederlandse vrije radio organisatie om de MV Mi Amigo te kopen. Bedoeling is om het schip in te richten als radiozendschip museum. Omdat in Engeland meer belangstelling wordt verwacht dan in Nederland verlaat de MV Mi Amigo op 3 september 1972 Amsterdam. In plaats van naar Engeland te varen gaat de MV Mi Amigo dezelfde dag nog voor anker voor de kust van Scheveningen. In de nacht van 29 op 30 september 1972 worden er testuitzendingen vanaf het schip verzorgd op 253 meter (1187 kHz).Ook de volgende dag zijn er testuitzendingen met non stop muziek, maar zonder stations identificatie. Ook op 31 oktober, 7 en 8 november 1972 zijn er testuitzendingen te horen vanaf de MV Mi Amigo. Pas op 9 november is de eerste stem te horen: Spangles Muldoon die de microfoon aan het testen is.
Op de vroege ochtend van 30 november 1972 slaat de MV Mi Amigo los van haar anker tijdens een storm met windkracht 11 en breekt de antennemast. Een tijdelijke antenne wordt aangebracht en ‘s avonds zijn er weer testuitzendingen te horen op 253 meter. Tijdens deze testuitzendingen wordt voor het eerst een adres genoemd: Postbus 2448, Den Haag. De DJ’s aan boord van de MV Mi Amigo kunnen zich niet langer inhouden en beginnen op 1 december 1972 de programma’s te presenteren, maar nog steeds zonder stations identificatie en zonder hun eigen (DJ) naam te noemen. De zender heeft een vermogen van 10 kW. Op 17 December 1972 worden de testuitzendingen verhuist naar 197 meter (1520 kHz) en wordt voor het eerst een stations identificatie gebruikt: Radio 199. De programma’s zijn in zowel Nederlands als Engels, alleen zijn de uitzendingen ‘s avonds in Engeland bijna niet te ontvangen door storing van andere zenders op dezelfde frequentie. Het is oorspronkelijk de bedoeling om met twee zenders te gaan uitzenden, Radio Caroline op 259 meter en Radio 199 op 197 meter. Het breken van de antennemast verhinderd deze plannen. Op 22 december 1972 starten de reguliere uitzendingen en is vanaf 06:00 uur de naam van de zender weer als vanouds: Radio Caroline.
In de nacht van 28 op 29 december 1972 breekt er een ‘muiterij’ uit aan boord van de MV Mi Amigo omdat betaling uitblijft. Een deel van de bemanning sluit de olie toevoer naar de generator die het licht aan boord verzorgd af en verlaat het schip. Met behulp van vuurpijlen kunnen de achterblijvers de olietoevoer herstellen. Aan boord zijn gebleven: Kapitein Van der Kamp, Andy Archer, Crispian St. John, Paul Dubois en Peter Chicago. Tijdens zijn radioprogramma de volgende middag meldt Andy Archer dat er een Nederlandse marineboot, de Limburg, langszij komt vergezelt door nog een boot, de Zeemeeuw. Op deze laatste boot zitten de muitende bemanningsleden van de MV Mi Amigo. Andy Archer gaat aan dek polshoogte nemen en bij terugkeer in de studio meldt hij dat er gevechten zijn uitgebroken aan boord van de MV Mi Amigo. Radio Caroline gaat om 15:52 uit de lucht. Later die middag wordt alles bijgelegd en gaat iedereen weer aan de slag.
Op 30 december 1972 licht Kapitein Van der Kamp het anker na een kort verblijf aan wal en zet koers naar IJmuiden. De MV Mi Amigo mag de haven niet binnenvaren en gaat voor de kust weer voor anker. De Nederlandse kustwacht komt aan boord en wil de scheepspapieren zien. Deze blijken niet aanwezig te zijn, de MV Mi Amigo staat nergens geregistreerd. Nadat een bedrijf zich garant heeft gesteld voor de havengelden mag het schip de haven binnenlopen en wordt gelijk naar Amsterdam gesleept. De Nederlandse autoriteiten kunnen het schip niet in beslag nemen omdat de zender niet kompleet is. Wel constateert zij dat de MV Mi Amigo een wrak is en wordt aan de ketting gelegd totdat alle noodzakelijke reparaties zijn uitgevoerd. Op 1 januari 1973 wordt het schip de haven van Amsterdam uitgesleept nadat de reparaties zijn uitgevoerd. Op weg naar zee wordt het schip bij IJmuiden door de Scheepvaartinspectie tegengehouden en wederom aan de ketting gelegd. Eerst moet een lek in de machinekamer worden gerepareerd. Pas de volgende dag arriveert de MV Mi Amigo op haar ankerplaats en worden de testuitzendingen hervat op 1187 kHz. Op 18 januari 1973 om 23:50 uur word er een SOS bericht uitgezonden door Tony Allen: “There is a fire in our engine room, please call your local coastguard or the police immediately. This is the Mi Amigo, Radio Caroline, the Mi Amigo, Radio Caroline, we have a fire on board”. Even later meldt Andy Archer dat de brand is geblust.
Radio Veronica
Vanaf 11 tot en met 20 april 1973 worden de uitzendingen van Radio Veronica verzorgt vanaf de MV Mi Amigo. Omdat de Nordeney, het schip van Veronica, is gestrand op de Nederlandse kust heeft Ronan O’Rahilly het schip verhuurd aan de Veronica organisatie.
Rob Out en Tineke vanaf de MV Mi Amigo
Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.
Met behulp van deze extra inkomsten wordt er een tweede studio ingericht en de antenne herstelt. Op 13 mei 1973 start de testuitzendingen op 388 meter (773 kHz) met de 10 kW zender. Op 15 mei 1973 start ook de testuitzendingen op 1187 kHz met de 50 kW zender. Op 31 mei 1973 start op 773 kHz het station Radio Caroline One en op 1187 kHz Radio Caroline Two.
Rob Stenders en Ad Bouman over Ms Olga/ Mi Amigo/ Radio Caroline North & Caroline South
Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.
Radio Atlantis en Radio Seagull
Oprichter van Radio Atlantis is Adriaan van Lanschoot. Hij was toen 25 jaar en een vermogend zakenman. Hij huurt in 1973 voor drie maanden één van de twee zenders aan boord van de MV Mi Amigo voor een bedrag van 6.000 Euro per week. De uitzendingen zijn bestemd voor België, maar omdat België al sinds 1962 een anti-zeezenderwet heeft worden de studio’s gevestigd in Oostburg (NL). Daar worden alle programma’s opgenomen, er is geen live presentatie. De zender begint op 15 juli 1973 om 12:00 uur met uitzenden. Er wordt dagelijks uitgezonden van 6:00 tot 19:00 uur. Het station wordt snel populair in België, men sprak in die tijd van 5 miljoen luisteraars.
One is de Engelse service, Two de Nederlandse service. Op 26 juni 1973 om 19:46 uur gaan beide zenders uit de lucht als gevolg van een kapotte generator. Er worden twee nieuwe 200 kVa generators geïnstalleerd en er worden wederom reparaties aan de antenne uitgevoerd. Op 15 juli 1973 worden de uitzendingen hervat vanaf de MV Mi Amigo. De uren van 06:00 tot 19:00 uur worden verhuurd aan Radio Atlantis. op 24 juli 1973 worden de overige uren gevuld door Radio Seagull. Dit is de opvolger van Radio Caroline en het format bestaat uit progressieve muziek.
Op 30 september 1973 moeten de uitzendingen vanaf de MV Mi Amigo gedurende 15 uur worden gestaakt i.v.m. een storm. Op 1 oktober 1973 breekt een deel van de zendmast op de MV Mi Amigo en wordt een tijdelijk een antenne aangebracht. De uitzendingen worden op 5 oktober hervat op 1187 kHz, maar de ontvangstkwaliteit is slecht. Op 18 oktober breekt de mast volledig af en gaat Radio Atlantis uit de lucht. Adriaan van Lanschoot is niet instaat om het contract, dat afloopt, te verlengen omdat anderen een beter bod hebben gedaan.
Pas op 23 november 1973 wordt een nieuwe mast geplaatst. Deze kan niet direct in zijn geheel gemonteerd worden als gevolg van het slechte weer. Pas op 24 december 1973 is de geel geverfde mast af. Nog dezelfde middag beginnen de testuitzendingen, zonder stations identificatie maar met de Caroline tune. Op 28 december 1973 om 06:00 uur start de testuitzendingen van Radio Mi Amigo die de plaats in neemt van Radio Atlantis overdag.
Op 7 januari 1974 komt Radio Seagull vanaf 21:00 uur weer in de lucht. Op 6 februari 1974 werkt de 50 kW zender weer op vol vermogen en is het ontvangst over heel Europa uitstekend. Ontvangstrapporten komen binnen vanuit India tot aan Texas. Op 23 februari 1974 wordt de naam Radio Seagull zonder aankondiging vervangen door Radio Caroline.
Op 27 februari 1974 is er een link up met Hilversum III. Tijdens deze uitzending legt Peter Chicago uit waarom de 50 kW zender van Radio Caroline zo goed doorkomt in Europa. In deze tijd start Radio Caroline met een Album format. Op 14 april 1974 word het 10-jarig bestaan van Radio Caroline gevierd met speciale uitzendingen. ‘s Avonds op 19 april 1974 gaat Radio Caroline uit de lucht i.v.m. werkzaamheden aan de antenne. Op 1 juli 1974 wordt het Den Haag kantoor van Radio Caroline gesloten en verhuist naar Spanje, op hetzelfde adres als Radio Mi Amigo. Dit i.v.m. de anti zeezenderwet die op 1 september 1974 in Nederland in werking treedt. Op 29 augustus 1974 vertrekt de MV Mi Amigo naar de Engelse kust. Hierbij wordt zij vergezeld door een sleepboot die het anker vervoerd. De volgende morgen gaat zij voor anker voor de kust van Essex. Op 31 augustus 1974 stoppen alle overige zeezenders, alleen de uitzendingen vanaf de MV Mi Amigo, die van Radio Caroline en Radio Mi Amigo, gaan door.
Radio Mi Amigo
Op 29 september 1973 wordt er vanaf de MV Mi Amigo, na de zendersluiting van Radio Atlantis, tussen 19:00 en 20:00 uur het programma ‘Joepie’ uitgezonden, gepresenteerd door Bart van de Laar. Dit gebeurde zonder stationsidentificatie. De volgende avond presenteert Bart van de Laar wederom het programma, nu onder de naam Radio 385. Op 6 oktober 1973 is de derde uitzending, nu onder de naam Radio Mi Amigo. Ook de volgende avond is er weer een uitzending, nu gevolgd door een uitzending van Dominee Toornvliet. De daar opvolgende week worden er enkele programma’s uitgezonden onder de naam Radio Mi Amigo tijdens de uitzenduren van Radio Atlantis. Het is de bedoeling dat Radio Mi Amigo de Belgische zender Radio Atlantis snel gaat vervangen op de MV Mi Amigo, maar het afbreken van de zendermast voorkomt dit. Op 28 december 1973 start de officiële testuitzendingen van Radio Mi Amigo van 6:00 ut tot 21:00 uur. Op 1 januari 1974 starten de officiële programma’s. Al na een uur worden ze gestopt i.v.m. generator problemen. Pas de volgende ochtend is de zender weer terug in de lucht. De uitzendtijden zijn van 7:00 uur tot 21:00 uur.
Alle programma’s worden opgenomen in Nederland om de Belgische wetgeving te omzeilen. Reclame boodschappen van Belgische bedrijven worden voorgelezen uit tijdschriften, ook om de Belgische wetgeving te omzeilen. Op 10 januari 1974 wordt gestart met Engelstalige uitzendingen van 20:00 uur tot 21:00 uur. Tijdens de maand februari (1974) is de zender regelmatig uit de lucht als gevolg van het slechte weer op de Noordzee. Dit bemoeilijkt ook het aan boord brengen van de tapes met de programma’s. Dit probleem wordt opgelost door non-stop muziek uit te zenden. Na drie maanden heeft Radio Mi Amigo al een luisterdichtheid van 12,3% in Nederland. Hilversum III heeft 13,3% en Radio Veronica 10,3%. Commercieel gaat het de zender voor de wind, vele grote Belgische, Nederlandse en Franse bedrijven adverteren nu op de zender. In deze tijd bestaat 15% van de zendtijd uit reclameboodschappen. Vanaf 8 juni 1974 zend Radio Mi Amigo uit van 7:00 tot 20:00 uur en vanaf 1 augustus van 7:00 tot 19:00 uur.
Op 29 augustus 1974 verlaat de MV Mi Amigo haar ankerplaats voor de Nederlandse kust en gaat de volgende dag voor anker voor de kust van Engeland. Op 31 augustus 1974 wordt het verdrag van Straatsburg geratificeerd door de Nederlandse regering en net als Radio Caroline gaat ook Radio Mi Amigo gewoon verder met uitzenden. Eigenaar Sylvain Tack verhuist de Mi Amigo studio’s na een inval net op tijd naar het Spaanse Playa de Aro. In de programma’s van radio Mi Amigo worden de commercials voortaan aangekondigd met “voor u gelezen in …” om de wetgeving te omzeilen. Ook start Radio Mi Amigo met het uitzenden van de Nederlandse Top 40, voorheen uitgezonden door Radio Veronica. De Top 40 wordt gepresenteerd door Frans van der Drift. Stan Haag komt over van Radio Veronica. Hij presenteert bij Radio Mi Amigo zijn oude programma’s: de Juxebox en Stan Haag vandaag.
In november 1975 slaat de MV Mi Amigo los van haar anker en loopt op een zandbank. Nog dezelfde dag wordt de boot geënterd door de Engelse marine. Live in de programma’s van Caroline is een woordenwisseling tussen de Engelse RCD medewerkers en Caroline DJ’s te horen: “will you shut it down please” – “look, we’ve got no music, there’s nothing …. don’t cut …..”. Stilte volgt en Radio Mi Amigo is uit de lucht. Door toedoen van de Sylvain Tack wordt het zendschip weer vrijgegeven. Op 1 december 1975 is Radio Mi Amigo terug in de lucht op maximaal vermogen: 50 kW. Op 2 december 1975 om 23:30 uur gaat de zender uit de lucht. Op 3 december 1975 is het station terug in de lucht met 10 kW. Op 18 januari 1976 presenteert Bert Bennet zijn laatste programma voor Radio Mi Amigo en wordt opgevolgd door Tim Ridder (Bart van Leeuwen). Op 10 september 1976 slaat de Mi Amigo van haar anker en is op drift. Op 1 december 1976 verhuist Radio Mi Amigo naar 192 meter en neemt Radio Caroline de 259 meter in gebruik. Radio Mi Amigo verhuist op 22 augustus 1977 naar 212 meter. Vanaf 1 december 1977 zitten Caroline en Mi Amigo weer beiden op dezelfde golflengte: 319 meter.
Op 20 oktober 1978 begeeft de generator het aan boord van de MV Mi Amigo. DJ Marc Jacobs heeft nog net tijd om te roepen: ‘Wegens onvoorziene omstandigheden moeten wij nu uit de lucht’. Op 10 januari 1979 is de MV Mi Amigo zinkende en verlaten de bemanningsleden het schip. Later op de dag gaat Peter Chicago terug aan boord en weet de pompen aan de praat te krijgen. De MV Mi Amigo is gered. Pas op 14 april 1979 worden de uitzendingen vanaf de MV Mi Amigo hervat, maar wel zonder Radio Mi Amigo.
Caroline tussen 1974 en 1980
Het is wederom Radio Caroline die doorgaat na inwerkingtreding van de anti zeezenderwet in Nederland. De MV Mi Amigo verhuist naar de Engelse kust. Ook Radio Mi Amigo, die ook uitzend vanaf de MV Mi Amigo, gaat door. In November 1975 slaat de MV Mi Amigo los van haar anker en loopt op een zandbank. Nog dezelfde dag wordt de boot geënterd door de Engelse marine. Live in de programma’s van Caroline is een woordenwisseling tussen de Engelse RCD medewerkers en Caroline DJ’s te horen: “Will you shut it down please” – “look, we’ve got no music, there’s nothing …. don’t cut …..”. Stilte volgt en Caroline is uit de lucht. Door toedoen van de Belg Sylvain Tack, eigenaar van Radio Mi Amigo, wordt het zendschip weer vrijgegeven.
Vanaf 15 mei 1976 gaat Radio Caroline ook overdag uitzenden. Op 259 meter is Radio Caroline te beluisteren in en avond- en nachturen als Radio Mi Amigo niet uitzendt, op 192 meter is Radio Caroline 24 uur per dag in de lucht. Op 10 september 1976 slaat de Mi Amigo van haar ankers en raakt op drift. Radio Mi Amigo verhuist op 11 december 1976 naar 192 meter en Radio Caroline gaat 24 uur per dag uitzenden op 259 meter. Op 3 maart 1977 verhuist Caroline naar 953 kHz en op 5 juli naar 962 kHz. Beiden frequenties worden aangekondigd als 319 meter. Met ingang van 1 december 1977 zenden beide stations, Radio Mi Amigo en Radio Caroline, uit op 319 meter. Op 20 oktober 1978 begeeft de generator het op de MV Mi Amigo. Deze wordt pas op 17 december 1978 vervangen door een nieuwe. De nieuwe generator wordt gebracht door de Scheveningen 54, het nieuwe zendschip van Radio Delmare. Op 10 januari 1979 is de MV Mi Amigo zinkende en verlaten de bemanningsleden het schip. Later op de dag gaat Peter Chicago terug aan boord en weet de pompen aan de praat te krijgen. De MV Mi Amigo is gered.
Pas 14 april 1979 is de herstart van Radio Caroline. De volgende dag starten ook Nederlandstalige programma’s, gemaakt door DJ’s van het Amsterdamse Unique FM, zoals Paul de Wit en Rob Hudson. Later zal ook Marc Jacobs met zijn Baken 16 terugkeren. Het openingsprogramma wordt gepresenteerd door de Nederlandse Caroline DJ’s en de Engelse DJ Tony Allan.
19 maart 1980 is het helaas afgelopen voor de MV Mi Amigo. Het stormt op de Noordzee. De hele middag heeft dj Hans Verlaan (Ton Lathouwers) al noodcodes omgeroepen. Na het nieuws van 17:00 uur zegt Hans in zijn programma: “Het is onmogelijk om programma’s te maken, alles komt nu naar beneden”. Gedurende de avond worden de noodcodes continu herhaald. Om 1 uur ‘s nachts zijn het Caroline DJ’s Stevie Gordon en Tom Anderson die de zender sluiten: “(Stevie:) We are sorry to tell you that because of the severe weather conditions and also to the fact that we are shipping a lot of water, we are closing down and the crew is leaving the ship. obviously we hope to be back as soon as possible. to all on land, there is nothing to worry about, we are all safe, just for the moment we like to say goodbye, (Tom:) yeah, it is not a very good ocasion really, i have to hurry because the life boat is standing by, we are not leaving and disappearing, we are going on to the lifeboats, hoping that the pumps can take it, uuum, if we can we will be back, if not, well i don’t like to say it, (Stevie:) i think we will be back, one way or the other, (tom:) yeah, i think so (Stevie:) from all of us at the moment: goodbye and god bless”. Alle bemanningsleden worden van boord gehaald. Die avond zinkt de Mi Amigo in een vliegende storm.
Radio Caroline
Op 20 augustus 1983 komt Radio Caroline terug. Vanaf een prachtig nieuw zendschip de Ross Revenge starten de Engelstalige uitzendingen op 963 kHz. Vanaf 16 december 1984 met de programma’s van Radio Monique, later Radio 558 en Radio 819. Met ingang van 9 augustus 1985 start de Britse DTI met de inzet van spionage schepen die de Ross Revenge dag en nacht in de gaten houden. In november 1985, na het stoppen van Laser 558, verhuist Radio Caroline 558 kHz. Op 25 november 1987 om 3.50 uur breekt de grote zendmast op de Ross Revenge af en komt pas op 3 december op laag vermogen terug in de lucht. Vanaf 13 februari 1988 zend Radio Caroline weer uit op vol vermogen. Vanaf 9 juli 1988 neemt Radio 558 de Nederlandstalige uitzendingen over van Radio Monique. Op 5 november 1988 verhuist Radio 558 naar 819 kHz en start Caroline op 558.
Op 19 augustus 1989 wordt de Ross Revenge door de Britse en Nederlandse opsporingsdienst geënterd en gestript van vrijwel alle apparatuur. Voordat de RCD medewerkers aan boord zijn wordt veertig minuten lang noodoproepen gedaan via de middengolfzender tijdens het continu draaien van de station song Caroline: “25 years on the air en now we are illegally boarded in international waters, please help us !” , “please call the coastguards or anybody in authority who can help us” en “this is Radio Caroline, we love you to much to leave you forever”’.
Op 1 oktober 1989 is Radio Caroline terug in de lucht met zeer laag vermogen. Op 5 november 1990 is het station voor het laatst in de lucht. De Ross slaat uiteindelijk van haar ankers op 20 november 1991 en strand om 3.50 uur op de zandbank Good Wind Sands.
Radio Monique
Toen in augustus 1983 de Ross Revenge van Radio Caroline voor de Britse kust voor anker ging nam de Monique organisatie contact op met Ronan O’Rahilly. Er werd een overeenkomst gesloten om vanaf oktober 1984 de 50 kW zender te huren en die overdag te gebruiken voor het uitzenden van Nederlandstalige uitzendingen. Radio Monique wordt gefinancierd door enkele Nederlandse en Belgische zakenmensen en de Canadese Loterij 6/49. Voor het maken van de programma’s wordt gebruik gemaakt van Music Media International, het bedrijf van Fred en Gerda Bolland. Het bedrijf werkt legaal omdat ze programma’s maakten voor diverse legale radiostations in België en Spanje.
Omdat er zender en antenne problemen zijn op de Ross Revenge moet de start van de zender worden uitgesteld maar op 15 december 1984 is het dan zover. Radio Monique start op 963 kHz met testuitzendingen. Om 12:00 uur op deze 16e december is het dan zover. Radio Monique start met haar officiële uitzendingen. Er worden programma’s zowel live van boord gepresenteerd als vanaf band uitgezonden.
In oktober 1987 wordt Radio Monique verkocht, maar veel plezier zal de nieuwe eigenaar niet hebben van de zender. Een maand later verhuist de zender van de 963 kHz naar 819 kHz. Kort daarna, op 25 november 1987 breekt tijdens een storm de zendmast op de Ross Revenge. Radio Caroline is vrij snel terug met een noodantenne. Voor Radio Monique wordt in mei 1988 een glasfiberantenne geïnstalleerd, maar deze kan het hoge zendvermogen niet aan en smelt al bij de eerste test. Besloten wordt om de 558 kHz van Radio Caroline overdag beschikbaar te stellen aan de Monique organisatie. Radio Monique gaan nu verder als Radio 558.
Radio 558
Vanaf 9 juli 1988 neemt Radio 558 de Nederlandstalige uitzendingen over van Radio Monique op de Ross Revenge. Op 5 november 1988 verhuist Radio 558 naar 819 kHz en wordt de naam omgedoopt in Radio 819.