Queen op nummer 1 in de Veronica Top 1000 Allertijden!
Queen staat op nummer 1 in de Veronica Top 1000 Allertijden editie 2005 met Bohemian Rhapsody! Na het tellen van bijna een half miljoen stemmen stonden Queen, Coldplay en Guns ’n Roses in de top 3, alleen de volgorde was nog niet bekend. Van 2 december tot en met tweede kerstdag 17.00 uur konden de luisteraars op één van deze drie platen stemmen om zo te bepalen wie de ultieme Top 1000 nummer 1 werd.
De top 3 van de Veronica Top 1000 Allertijden ziet er als volgt uit:
1 Bohemian Rhapsody Queen
2 November Rain Guns ‘n Roses
3 Clocks Coldplay
Johan van Slooten, eindredacteur van de Veronica Top 1000 Allertijden:”De strijd tussen Queen en Guns ‘n Roses was érg spannend, omdat er maar een miniem verschil zat tussen de twee. Uiteindelijk is het toch Bohemian Rhapsody geworden, een plaat die ook na 30 jaar kennelijk nog niets aan kracht heeft ingeboet. Na twee jaar ‘in de wachtkamer’ op nummer 2 te hebben gestaan, is het nu dus duidelijk het jaar voor Queen. Clocks van Coldplay is een klassieker in wording: nog maar twee jaar oud en nu al meedraaien aan de top van de Top 1000 Allertijden. Dat belooft wat voor de komende jaren”.
Radioschool lichting 2005 : Live uitzending Artquake
Door: Sietse Verbeek
Het is nu bijna half elf als ik aan het verslag van de laatste introductiedag begin.Ik kijk terug op een week vol van lol en inzet en leerzame momenten. Alle dingen die we de afgelopen dagen hebben geleerd van Max, Maino, Arjan,Jantien en al die andere mensen moest er vandaag uit komen. Artquake 2005!
Tegen half een was iedereen gearriveerd, en konden de mensen uit de klas van 24 eindelijk aan het werk. De catering verzorgde de broodjes, de technici de verbindingen, verslaggevers de verslagen en Judith het overzicht.
Het draaiboek was klaar het zou alleen een kwestie zijn van je er aan houden. Al binnen een half uur nadat het festival zou moeten beginnen was het eerste probleem een feit. Misteryland had te veel troep gegeven en daarom werd het festival een half uur opgeschoven! Op zich geen punt alleen moesten alle plannen terplekke worden gewijzigd. Binnen enkele minuten was dit ook onder controle en kon de dag beginnen.
Frank van’t Hof trapte samen met Vincent de Lijser af voor de live registratie van Artquake 2005! De bus was gevuld met de apparatuur voor de uitzending, en alles om de bus heen was gevuld met 24 mensen. Voorzien van een Live recorder trapte Jochem en Kim af… Al snel was Jochem tot grote hoogte gestegen in het reuzenrad en had Kim haar openbaringen gedaan over haar liefdes leven. De start van het festival en onze laatste dag was een feit.
Ondanks de opmerking die de hele week heeft gecirculeerd “ het wordt vanzelf 17.00 uur,” was er bij iedereen een gezonde drang om iets moois neer te zetten. Na de uitzending kwam er lof over de prestatie van de klas van 24. Iedereen had zijn bijdrage geleverd. Van monteren tot het bewaken van de verbinding. Na deze dag hebben we met zijn alles de boel lekker besproken in het gras en zijn we lekker gaan genieten van welverdiende rust.
De introductie zit er op… Helaas! Max ging naar huis, Maino was al thuis, Jantien deelde de laatste shirts uit, en plakte de laatste stickers op, Piet maakte nog een foto en Maartje deed haar ding. Met Artquake was er een geweldig eind gekomen aan een geweldige week. Wat mij en vele andere betreft: Morgen weer!
Radioschool lichting 2005 : introductieweek dag 4
Door: Maikel Coomans
De week nadert zijn einde, maar voor ons is de week nog lang nog niet voorbij. A.s. zondag maakt de `Klas van 24’ op Kink FM een live uitzending vanaf festival Artquake in Hoofddorp. Je snapt dat daarbij veel voorbereiding komt kijken
Bijna alle basisfacetten van radiomaken hebben we deze week behandeld, behalve audio vormgeving. Erg belangrijk, het bepaald namelijk je identiteit van je radiostation. Bij vormgeving moet je denken aan jingles, promo’s, uuropeners en spotjes.
Guido doet de vormgeving bij radio Veronica. Hij gaf vanochtend dan ook een workshop om alle details uit te leggen over de vormgeving. “Vormgeving is het visitekaartje van het radiostation”, aldus Guido. Zo vertelde hij ook dat de meeste radiostations een stationstem hebben. Zo heeft Veronica Kas van Iersel als stationstem.
Briefing festival Artqake
Kink FM heeft het lef om ons als jonge radiomakers al na 1 week intensieve training op de zender te gooien: LIVE! Een drie uur durende uitzending vanaf festival Artqake in Hoofddorp. Als opdracht krijgen we mee: ‘Trek de luisteraar mee in de sfeer van het festival’
Judith Zuijderhoudt heeft de zware taak als eindredacteur op zich gekregen en moet zorgen dat komende zondag de uitzending perfect verloopt. Van bureauredactie tot vormgeving, iedereen in de klas heeft een andere taak op zich gekregen. Morgen moeten we de gehele uitzending gaan voorbereiden. Een zeer zware en verantwoordelijk taak staat er ons te wachten. DRIE uur lang op de radio, gemaakt door de Klas van 24…..spannend!
Oh ja, we hadden een vroegertje vandaag. In plaats van 09:00 tot 17:00 op school keihard les te hebben, waren we om 16:30 al klaar. Het voelde echt als een vroegertje voor ons!
De blamage rondom RTL FM
Ik hoop dat Brinkhorst en Van der Laan zich de ogen uit hun kop schamen. RTL FM raakt haar etherfrequenties kwijt, ten gunste van 100%NL. Het intrekken van de licentie van RTL is de apotheose van een blunderfestijn dat zijn weerga niet kent en het hele frequentiedossier is het schoolvoorbeeld van onbehoorlijk bestuur. Het is ronduit schandalig hoe de verantwoordelijke minister en staatssecretaris hun ambtenaren hebben laten prutsen en verschillende bedrijven op deze manier hebben benadeeld. Dit is de definitie van wanbeleid. Het zal wel niet gaan gebeuren, maar het is hoognodig dat er bepaalde mensen een bindend carrière advies gaan krijgen.
Ja Jasper (ex-collega van radio.nl die mijn columns meestal even proefleest), dit is Michiel old skool style. Maar Michiel is dan ook lichtelijk over de zeik over de zoveelste poging van een bak ambtenaren om hun incompetentie te etaleren. Laat ik even tot rust komen en uitleggen waarom ik mij zo opwind.
In 2003, na een jarenlange strijd om de etherfrequenties besloot de Staat, niet gehinderd door enig verstand, om een enorm gedrocht in te zetten om de frequenties te verdelen. De Grote Frequentie Loterij bestond uit een vergelijkende toets en een veiling. Voor de duidelijkheid zal ik de procedure nog even kort uitleggen.
Voor de geclausuleerde kavels, dus de frequenties waar regels aanzitten wat er op uitgezonden mag worden, had de toets twee onderdelen: een programmatische toets en een beoordeling van het bedrijfsplan. De programmatische toets was het belangrijkste. Voor het Nederlandstalige kavel moesten de deelnemers opgeven hoeveel Nederlandstalige, Europese muziek en recente ze wilden draaien. Diegene met een significant beter bod dan de rest had het kavel in handen. Mocht dat geen winnaar aanwijzen, zou er naar het bedrijfsplan worden gekeken. Bot omschreven zou het beste bedrijfsplan dan winnen. Als dat geen winnaar opleverde, zou het financiële bod de doorslag geven. De pecunia’s dus. Overigens: wie voor het bedrijfsplan of het programmatische bod een min kreeg (onvoldoende) lag automatisch uit de verdere procedure.
In de regels stond dat het bod aan Nederlandstalige muziek uiteindelijk het belangrijkste zou zijn. RTL FM bood 35 procent Nederlandstalig, 100%NL bood 70 procent Nederlandstalig en de twee andere deelnemers, Arrow en Radio Nationaal, zaten rond de 35 a 40 procent. Vervolgens adviseerde de commissie Franken, die alles beoordeelde, dat er geen significant verschil zit tussen 35 en 70 procent. Een klein kind kan natuurlijk zien dat dit een compleet debiel oordeel is, helemaal omdat er op andere kavels op kleinere verschillen beslissingen zijn genomen. Daarnaast is het verschil statistisch gezien absoluut significant. Dit besluit was dus niet alleen inconsequent, het was ook inhoudelijk incorrect.
Franken cs probeerden zich hier achteraf gezien onderuit te lullen met de smoes dat 100%NL op het punt van de Europese muziek (let wel: dat was van secundair belang volgens de regels) achterbleef bij de rest. Waar RTL, Arrow en Nationaal een procentje of 30 aan Europese muziek boden, kwam 100%NL met 20 procent op de proppen. Als we kijken naar het derde criterium, recente muziek, stijgt 100%NL weer met kop en schouders boven de rest uit met 45 procent tegenover 15 tot 25 voor de rest. Franken cs streepten de duidelijke overwinning van 100%NL op het punt van de Nederlandstalige en recente muziek echter weg tegenover het veel kleinere verschil op het punt van de Europese muziek. Deze redenering is het toppunt van kromheid. Ten eerste zijn Nederlandstalige en Europese muziek aanvullend; 100%NL kon gezien het bod van 70 procent Nederlandstalig niet meer dan 30 procent Europees bieden. Let wel: *kon*. Daarnaast is het verschil op Europees gebied minimaal vergeleken bij de verschillen op Nederlandstalige en recente muziek.
Dit is logica die de commissie Franken blijkbaar volledig is ontgaan. Het is werkelijk onbegrijpelijk dat 100%NL de programmatische toets niet heeft gewonnen. De pogingen van Franken cs om achteraf recht te lullen wat krom is zijn ronduit lachwekkend en idioot. Het is dan ook terecht dat de Staat de mantel is uitgeveegd door de verschillende rechtbanken.
Dit is echter niet de enige blunder die is gemaakt door Franken cs en in haar kielzog ook het blik ambtenaren van OC&W en EZ. Naar nu blijkt heeft Franken namelijk deels naar de centjes gekeken tijdens de vergelijkende toets, iets wat absoluut niet was toegestaan. Die centjes waren duidelijk: 100%NL bood 8000 euro, terwijl RTL bereid was om ruim 23.000.000 euro op tafel te smijten. Het grappige is dat ze een hele goede mogelijkheid hebben gehad om RTL te laten winnen als ze dat hadden gewild.
In het adviesrapport staat namelijk al duidelijk beschreven dat Franken cs hun twijfels hadden over de levensvatbaarheid van 100%NL. In het rapport staat te lezen dat de verwachte reclame inkomsten zijn gebaseerd op een zeer hoog marktaandeel en dat er is uitgegaan van zeer lage kortingen. Laat ik dat even nader uitleggen. Het eerste punt is duidelijk: hoe hoger je marktaandeel, hoe hoger de inkomsten, <i>ceteris paribus</i>. Daarnaast is het gebruikelijk dat je als radiostation kortingen geeft op je officiële reclametarieven. Alhoewel het onduidelijk is wat de gemiddelde korting precies is, is 50 procent een reële schatting. Blijkbaar is 100%NL uitgegaan van lagere kortingen.
Met andere woorden: het bedrijfsplan deugt niet. Ze zijn uitgegaan van onrealistische schattingen. Herbert Visser, een van de mensen achter 100%NL, sprak al over een marktaandeel van twee tot drie (!) procent. En dat voor een zender die 70 procent Nederlandstalige muziek uit wil zenden, 45 procent recente muziek en 20 procent Europese muziek. Als je Visser hoort over het format – Nederlandse urban, rock en pop, van Marco Borsato tot aan Nederlandse rap – weet je al dat dit een absoluut onrealistische schatting is. Met dit format kom je alleen in Dromenland boven de 1 procent marktaandeel uit, niet in de grote mensen wereld. De tweede grote blunder van Franken cs is dus dat ze 100%NL niet, net zoals Radio 192, op grond van een ondeugdelijk bedrijfsplan uit de procedure hebben gekegeld.
Opvallend is overigens dat Franken cs nu, in een soort tweede advies, het programmatische voorstel van 100%NL kraakt. Kort gezegd komt hun argument er op neer dat het onmogelijk is om een radiostation op te zetten met 70 procent Nederlandstalige muziek. Er is onvoldoende muziek om dat te kunnen doen, aldus Franken cs, tenzij muziek dermate veel wordt herhaald – of er gewoon slechte muziek wordt gedraaid - dat de zender oninteressant wordt voor luisteraars.
Hoeveel redenen heb je nog nodig om het plan van 100%NL naar de prullenbak te verwijzen? Het is werkelijk onbegrijpelijk dat ze dit station niet glashard uit de procedure hebben gezet, net zoals – volledig terecht – bij Radio 192 is gebeurd. Het plan van deze zender is simpelweg niet serieus te nemen. Hiermee hebben OC&W en EZ dus de ideale mogelijkheid laten liggen om deze zender te lozen en lekker 23 miljoen te incasseren van RTL. Je kunt dus stellen dat er een aantal ambtenaren hebben zitten pitten. Waarvan de rekening nu wordt gepresenteerd.
Goed, gezien de bovenstaande blunders rook 100%NL zijn kans schoon. Niet uit de procedure gegooid, onterecht verloren op het programmatische bod, dus gaan we procederen. En gelijk hadden ze. Aangezien iedereen met meer dan twee werkende hersencellen kan zien dat het programmatische bod van 100%NL cijfermatig gezien alle andere biedingen compleet laat staan, was de uitkomst te voorspellen. De argumenten van de Staat zijn met de grond gelijk gemaakt en er moest een nieuw besluit komen over kavel A9. Waarmee het frequentiepakket van RTL FM plotseling op losse schroeven kwam te staan.
De uitspraak in de door 100%NL aangespannen bodemprocedure was er al in november. Toch kwam afgelopen vrijdag, 19 mei, pas de beslissing van Economische Zaken om RTL FM uit de ether te gooien ten gunste van 100%NL. Naast de onrechtvaardigheid van dit besluit jegens RTL – die zenden inmiddels al drie jaar uit op het kavel en hebben vele miljoenen overgemaakt en geïnvesteerd – was dit besluit ook helemaal niet nodig.
Economische Zaken had immers nog steeds meerdere opties. Optie 1: trap 100%NL alsnog uit de procedure vandaan. Gezien de tijd die ze hebben genomen voor de beslissing kan ik mij niet aan de indruk onttrekken dat er pogingen zijn gedaan om dat te doen. Blijkbaar is dat niet gelukt. Ik ben geen jurist, dus ik kan niet oordelen of het daadwerkelijk niet meer mogelijk was. Jammer is het wel.
Optie 2: Koop 100%NL af. Nu wilde 100%NL dat niet, maar je kunt een bijzonder sterke zaak maken dat het onredelijk is om RTL FM na drie jaar uit de ether te gooien. Helemaal aangezien het nog maar de vraag is of 100%NL het langer dan twee jaar vol gaat houden. Je kunt het simpelweg niet maken om dan een bedrijf als RTL, dat meer dan vijftien miljoen heeft gepompt in RTL FM, plotseling buiten spel te zetten. Dat is onbehoorlijk bestuur. Dat is schandalig. Dat staat haaks op zoiets als rechtszekerheid. Je mag toch verwachten dat een besluit dat de Staat neemt stand houdt. En als dat niet het geval is, dat de Staat een redelijke oplossing verzint voor de ontstane situatie.
En die oplossing is er. Optie drie is namelijk: creëer er een frequentiepakket bij. Ja, dat is technisch mogelijk.
Tijdens het indelen van de frequentiepakketen zoals we die nu kennen is er stevig gebruik gemaakt van een techniek die (Near) Single Frequency Network heet, kortweg (N)SFN. Dit maakt het mogelijk om een radiostation dat bijvoorbeeld via de 100.7FM uitzendt, ergens anders op 100.6 of 100.8 in de ether te prikken, of 100.5 en 100.9. Het is ook mogelijk om, buiten het bereik van de originele zender, een tweede, derde, vierde en zelfs vijfde zender op de 100.7FM aan te steken. Om dit mogelijk te maken wordt er een hele berg aan technische trucs ingezet waar ik je verder niet mee ga vervelen. Het gevolg is echter dat de frequentiepakketten van de commerciële omroepen sterk zijn geoptimaliseerd en flink gebruik maken van deze technieken. Kijk maar eens naar de kavels van Radio 538, Sky Radio en Q-music: de ene (N)SFN zender na de andere.
Bij de publieke omroep is er echter geen gebruik gemaakt van deze technieken. Dit komt door Nozema, die het excuus gebruikte dat de technieken niet voldoende getest waren. Op het moment dat ze dat excuus gebruikten waren er al verschillende (N)SFN zenders in de lucht gebracht. Het voormalige Staatsbedrijf vond de technieken wel goed genoeg voor de commerciële maar niet voor de publieke omroepen. Nu klopt er helemaal niets van dat argument, maar goed, dat zijn we van Nozema gewend. Gevolg is wel dat de publieke omroepen ontzettend inefficiënt in de ether zijn gezet. Daarnaast is er, onder druk van de nodige leugens van de Radio 1 top en redactie, nog een hele sterke FM-frequentie uit de commerciële pakketten geplukt (98.9FM, vanuit Lopik). Deze frequentie was eigenlijk totaal overbodig en is gebruikt om denkbeeldig gaatje op te vullen in de dekking van Radio 1 (volgens Radio 1 woonden er in dat gaatje, midden in het Groene Hart, overigens 2,2 miljoen mensen) dat makkelijk met een (N)SFN babyfoontje had kunnen worden opgelost. Maar dat was natuurlijk niet goed genoeg voor Holle Bolle Gijs.
Van dit soort dingen kan nu echter handig gebruik worden gemaakt. Het hele pakket van Radio 1 is gewijzigd, maar dat neemt niet weg dat het nog steeds heel erg goed mogelijk is om de frequentiepakketten van de publieke omroepen te optimaliseren. Zodoende kun je er een pakket bij maken voor de commerciële omroepen. En die kun je dan weer aan 100%NL geven, om vervolgens over een jaar of twee, als die zender kaputt is, het kavel te vergeven aan een serieuze zender.
Het is dus nergens voor nodig om RTL FM uit de ether te knikkeren. Het probleem is alleen wel dat de optie om publieke frequenties te gebruiken voor commerciële doeleinden politiek wat gevoelig ligt. Je kunt er op rekenen dat de Publieke Omroep de hele bak aan leugens weer over tafel stort op het moment dat er iemand ook maar aan denkt om hun frequenties eens efficiënt in te zetten. Natuurlijk zal Radio 1 dan wederom als propagandazender worden ingezet. Dat flikten ze immers ook toen het denkbeeldige dekkingsgaatje plotseling 2,2 miljoen mensen zou bevatten. De meeste medewerkers van Radio 1 trappen daar wel in, want het zijn niet de meest heldere lichten die daar werken. De politiek trapt er ook wel in, dat is in het verleden herhaaldelijk bewezen.
EZ en OC&W durven daar dus hun vingertjes niet aan te branden. Het kind van de rekening heet RTL FM en in haar kielzog de belastingbetaler.
Want RTL zal nu, volledig terecht, de Staat tot op het bot proberen uit te kleden. Daarnaast loopt de schatkist nu 11,5 miljoen euro mis. Dat bedrag is door RTL nog niet betaald – de radiozenders moeten hun bod in acht termijnen betalen, en de vierde termijn moet voor 1 juni 2006 binnen zijn op de rekening van Zalm. Ik ga er van uit dat RTL die andere 11,5 miljoen graag teruggestort ziet worden, voorzien van een mooie extra vergoeding als compensatie voor de verliezen van RTL FM. Dat gaat dus ook nog wel een paar miljoen kosten. Met een beetje pech kost het de Staat dus een miljoentje of dertig; 23 miljoen aan misgelopen inkomsten plus miljoenen aan schadevergoedingen.
Uiteindelijk kost het de belastingbetaler dus hoe dan ook geld. En waarom? Omdat de Staat al jaren loopt te blunderen in het dossier rondom de etherfrequenties. Of eigenlijk op het gebied van media. Vergeet niet dat commerciële omroepen jarenlang verboten zijn geweest. Pas toen het echt niet anders meer kon, werden commerciële omroepen gelegaliseerd, uiteraard niet zonder eerst pogingen te ondernemen om ze te wurgen met totaal idiote regelgeving. De pogingen om ze uit de ether te houden bleken ineffectief. De frequentiesoap heeft zich jarenlang voortgesleept en de Staat is inmiddels ontelbare malen teruggefloten door rechtbanken. De Publieke Omroep is ten koste van fatsoenlijk beleid ellenlang beschermd.
Er is een gruwelijk gedrocht ingezet om de frequenties te verdelen. Een gedrocht dat inconsequent is toegepast. Een gedrocht dat, dankzij het financiële bod, verschillende radiostations naar de rand van de afgrond heeft gebracht. Een gedrocht waarvan we nog steeds dagelijks de negatieve consequenties ervaren, ten koste van de luisteraar en het algemeen belang. Een gedrocht wat de ambtenaren van met name OC&W alle gelegenheid gaf om hun tenenkrommende en ronduit schandalige incompetentie te kunnen etaleren. Waardoor er uiteindelijk forse schade is toegebracht aan de belangen van RTL, de Staat zelf, de belastingbetaler, de luisteraars, adverteerders en niet te vergeten de zakenrelaties van RTL FM. Een gedrocht wat de commissie Franken heeft aangezet tot het nemen van onbegrijpelijke en ronduit debiele beslissingen.
WAAROM is 100%NL niet uit de procedure geknikkerd? WAAROM zijn de pogingen om een debiel besluit rondom kavel A9 recht te lullen zo belachelijk geweest? WAAROM zijn de regels inconsequent toegepast? WAAROM wordt RTL FM nu uit de ether geknikkerd terwijl dat helemaal niet nodig was en is? WAAROM heeft er niemand het lef om eens wat frequenties uit de publieke pakketten te plukken? WAAROM zijn de burgers nu wederom het slachtoffer van incompetentie bij de overheid?
En de meest elementaire vragen: WAAROM rollen er geen koppen? Het lijkt mij dat de verantwoordelijke personen dermate incompetent zijn dat het in het belang van ons land noodzakelijk is om de betreffende personen zo snel mogelijk eruit te werken. En waarom kan de Staat nu nooit eens een keertje ook maar een klein ding goed en verstandig aanpakken als het om media gaat?
Wordt dit land nu echt bestuurd door een groep idioten?
Suicidal 100
Waarschuwing: onderstaande column is niet geschikt voor personen die de leeftijd van 16 jaren nog niet hebben bereikt door zwartgallige, nodeloos kwetsende en grove humor, alsmede een lichtelijk morbide insteek. Ouderen, streng gelovigen en mensen met een zwakke maag kunnen dit stuk beter ook niet lezen.
We worden de laatste tijd doodgegooid met een lijstjesmania. De Top 2000, een lijst met muziek die door Radio 2’s muziekdictators is goedgekeurd, staat garant voor hoge luistercijfers, met als gevolg dat de rest van Nederland de boel inmiddels kloont. Je moet immers wat om de armoedige luistercijfertjes op te krikken om te voorkomen dat de hogere heren een schoen anaal bij je inbrengen omdat ze je iets te hard naar buiten hebben getrapt. Naast de Top 2000 hebben we Radio 10 Gold’s Top 4000, de Veronica Top 1000 (een lijst die vorig jaar opvallende patronen kende), SLAM!FM probeert wat, Yorin Fm heeft geloof ik ook weer een lijstje en zo kan ik nog wel even doorgaan. De overtreffende trap komt overigens op naam van het inmiddels overleden Radio 192, dat de dramatische luistercijfers probeerde op te krikken met een Top 10.000. Die overigens geen lang leven was gegund, aangezien de computer die de lijst moet uitzenden besloot naar hogere sferen te verhuizen.
Niemand heeft daarentegen het lef om eens met wat origineels te komen. Het is allemaal uitgekauwd, saai en voorspelbaar. Ze selecteren een aantal platen die normaal toch wel op de playlist staan en dus regelmatig worden gedraaid, zetten een webapplicatie op waarmee het luistervee zijn of haar stem kan laten horen en negeren dat vervolgens keihard. De muziekdictators stellen de lijst lekker zelf samen en doen alsof de luisteraartjes en luisteresjes het resulterende drama op hun geweten hebben. Niet dat ze altijd even slim zijn – vorig jaar zag je in Veronica’s Top 1000 dat platen van oa U2 en Queen exact 20 of 30 plaatsen van elkaar gescheiden waren (dus patronen in de vorm van 25 – 45 – 65 – 95 – 125 – 155 enzovoorts) – maar dat vergeven we ze maar even (schoen, anyone?).
Het enige stukje creativiteit dat ik recentelijk zag was in de naamgeving – Kink had een Outlaw 666 en ik hoef niemand uit te leggen welke betekenis het getal 666 heeft. Maar echt creatief? Nee, dat kom je niet meer tegen.
Kom op dames en heren programmsführers, kom eens met een echt afwijkende lijst. Ik heb al een idee (hoef je zelf niet meer na te denken): De Suicidal 100. Gewoon de meest depressieve platen ooit gemaakt op een rijtje zetten. Succes gegarandeerd, helemaal in deze donkere dagen voor kerst. Je kunt de lijst prima uitzenden op een zender die net verkocht is (even het publiek uitroeien, handig voor de nieuwe eigenaar die toch met een ander format wilde starten). Ik ken wel een paar potentiële kandidaten. Aangezien het grootste deel van de luisteraars van deze zenders toch al nagenoeg hersendood zijn richt je niet al te veel schade aan.
Daarnaast kun je nog ff lekker ca$hen voor de overname. Stel je eens voor: het programma zelf wordt gesponsord door Stichting De Einder, een paar 0900-lijnen bemand door mensen van deze stichting zorgt verder voor lekkere inkomsten. Tijdens het programma kun je een lekkere SMS-prijsvraag inzetten met daarin de meest geweldige prijzen, want die prijzen hoef je toch niet uit te keren. En de reclameblokken zijn goed gevuld met spots voor begrafenisondernemers, uitvaartverzekeringen, notarissen, advocaten (voor de erfenis) en met een beetje geluk start Els Borst nog ff snel een bedrijfje om vervolgens haar Pil van Drion aan te gaan prijzen (bedrijfsslogan: Het Wordt Volbracht). Vier uur Medicijnencocktail! Dat zouden meer mensen moeten doen.
Het enige wat je van te voren ff moet regelen is een spoorstaking (het is zo vervelend als reddingswerkers door jou tientallen puzzelijkjes die over een paar honderd meter zijn verspreid van de rails af moeten gaan schrapen), et voila: je doet eens wat anders. Nog even afgezien van de originele, creatieve en maatschappelijk nuttige radio die je maakt heb je nog een ander pleziertje: je hebt verschillende politieke partijen, religieuze organisaties en clubjes met een vette subsidiepot op de kast. Lees: bakken met publiciteit. Niet dat je er nog wat aan hebt, maar wellicht dat de nieuwe eigenaar nog iets meer wil lappen voor je radiozender. Er is wel een risico aan deze hele operatie trouwens. Wellicht dat Donner niet zo blij is met een dergelijke actie. On the upside: misschien luistert hij zelf wel. Zijn we meteen van die ellendige podcasts verlost.
Dat publicitaire effect kun je overigens aanmerkelijk vergroten door een aantal DJ’s het goede voorbeeld te laten geven. Ik denk dat er voldoende kandidaten zijn die hun luisteraars wel van wat goede ideeën willen voorzien om deze vervolgens direct in de praktijk te brengen. Ik onthoud mij verder van het noemen van namen en rugnummers, maar ik denk dat iedereen nu wel wat namen op kan noemen.
Ander voordeel: je kunt een heleboel erg zieke mensen aan het werk zetten om je programma op te leuken met edgy aankondigingen voor de gedraaide muziek. Denk aan: “Dit is de ultieme touw-om-je-nek-en-SPRING plaat!” en “De maak niet alleen jezelf maar meteen ook je hele gezin van kant plaat komt NU!” En als klap op de vuurpijl is er nog een ander groot voordeel: de helft van de ambtenaren in Nederland maakt zichzelf van kant. Gevolg: lagere belastingen, minder regels en dus kun je een groter deel van de overnamesom voor je radiozender in je zak steken.
Kom op Yorin FM, waar wachten jullie nog op?
HD Radio
De hype rondom HD-radio van het Amerikaanse bedrijf Ibiquity begint inmiddels mythische vormen aan te nemen. Wie de berichtgeving links en rechts wil geloven gaat deze techniek (officieel: IBOC, oftewel In Band On Channel) de toekomst worden. Het maakt het namelijk mogelijk om naast het bestaande analoge radiosignaal via FM en AM een digitaal signaal te parkeren. Met betere geluidkwaliteit, volgens de voorstanders. Er is alleen één probleem met de techniek. Het kan in Nederland niet. Ook niet in Vlaanderen en Denemarken, trouwens.
Waarom niet dan? Nou, even een kleine uitleg hoe het allemaal werkt. Een standaard FM-signaal zend uit op een bepaalde frequentie, zeg 100.0 FM. Het signaal zelf zit natuurlijk niet precies op 100.0 FM, maar je kunt het signaal ontvangen van 99.8 tot 100.2 FM als je dicht in de buurt zit van de zender in kwestie. In dit gebied (99.8 – 100.2) kun je daardoor dus ook per definitie geen ander radiostation kwijt omdat dat storing zal veroorzaken. Mede om deze reden zijn veel zendvergunningen in bijvoorbeeld de States dermate dat een radiostation officieel toestemming heeft om gebruik te maken van de toegewezen frequentie plus / min een bepaalde extra bandbreedte rondom het ethersignaal. IBOC maakt hiervan handig gebruik door een digitaal signaal pal naast het bestaande analoge signaal te parkeren. En dat ‘pal naast’ moet je letterlijk nemen; het analoge signaal wordt op 100.0 uitgezonden, het digitale signaal vervolgens op 99.9 en 100.1. Hiermee wordt het bestaande analoge signaal dus breder gemaakt.
In veel landen kan dat uitstekend. Maar in landen waar men gebruik maakt van de Near Single Frequentie Network techniek kun je dergelijke grapjes vergeten. De NSFN techniek maakt het mogelijk om hetzelfde radiostation om dezelfde frequentie, of een frequentie daar vlak in de buurt, uit te zenden via meerdere zendmasten. In Nederland maken we hier fors gebruik kan; Het volledige ethernetwerk van stations als Radio 538, Sky Radio, Q-Music en Radio Veronica is hier op gebaseerd. Zonder deze techniek zou het niet mogelijk zijn om Sky Radio in Midden-Nederland op de 101.2 en in Noord-Nederland op de 101.0 uit te zenden. Beide zenders zouden namelijk op elkaar storen. Door wat technische foefjes weten ze dat echter te voorkomen.
Door deze truc is de FM-band stukken efficiënter gemaakt en hebben we in Nederland lekker veel commerciële zenders in Nederland. Echter, IBOC is hierdoor niet mogelijk. Het feit dat het signaal breder wordt, voorkomt namelijk dat de NSFN trucs kunnen worden toegepast, waardoor de eerder genoemde 101.0 en 101.2 wel op elkaar zullen gaan storen. En dat is natuurlijk niet de bedoeling! Daarmee zou je de situatie krijgen dat de hele FM-band in Nederland één grote stoorsoep wordt, tenzij er een bak FM-frequenties uitgezet zou worden. En dat zal niet zo snel gebeuren (en dan omschrijf ik het nog voorzichtig).
Afgezien van dit probleem is er overigens nog niets wat mij opvalt aan dit hele verhaal; veel mensen leven in de veronderstelling dat de geluidskwaliteit van uitzendingen er op vooruit zal gaan als we overschakelen naar digitale radio. Niets is minder waar. De ervaring leert dat de kwaliteit er eerder op achteruit gaat. Alhoewel IBOC, dat gebruik maakt van de meest efficiënte audiocodecs die we kennen, daarmee theoretisch andere uitzendsystemen compleet kan laten staan en zelfs Dolby Surround signalen kan leveren, is de praktijk meestal wat anders. De meeste radiostations schroeven namelijk de audiokwaliteit van hun signaal terug om meer radiostations in de beschikbare ruimte te kunnen proppen. Dat gebeurt in Engeland (DAB) en Nederland (DAB) nu al veelvuldig. Een extra radiostation betekent immers in de praktijk meestal extra reclame inkomsten, waardoor je meer geld kunt verdienen met je etherfrequentie. En ach, een lagere bitrate, dat hoort de gemiddelde consument toch niet? Gevolg is dat je zou kunnen stellen dat is sommige landen de geluidskwaliteit van bijvoorbeeld DAB lager ligt dan FM.
Ook qua digitale TV is dit een veelvoorkomend fenomeen. Slechter beeld, meer zenders, meer inkomsten. En de kijker zich maar afvragen hoe het komt dat hij de bal bij een foebelwedstrijd amper nog kan volgen en waarom die plaat van Fatboy Slim toch zo k*t klinkt op zijn favoriete radiozender. Geld is het eerste antwoord op die vraag; het tweede antwoord is: zo lang de consument blijft denken dat digitaal per definitie beter is dan analoog, gaan ze ook niet zeuren over de kwaliteit van de uitzendingen. En zullen ze al helemaal niet met hun voeten stemmen.
Digitenne en analoge TV
Vorige week had ik al een uitgebreid stuk over Digitenne en deze week gooi ik er nog een schepje bovenop. De aanleiding: Het Kippenhok (Tweede Kamer) wil niet dat analoge TV via de ether wordt uitgezet. Er lagen plannen om de honderden kilowatts verstokende TV-zenders van de publieke omroepen uit te schakelen, om de simpele reden dat er nagenoeg geen hond meer via de analoge zenders naar de televisie kijkt. Het kost een dikke tien miljoen om de laag-rendements ketels van de Publieke Omroep in de lucht te houden en dus lijkt het een slimme beslissing. Edoch, door deze beslissing verdwijnt de mogelijkheid om gratis naar de publieke omroep te kijken, aangezien Nederland zo ongeveer het enige land is waar de PO gecodeerd uitzendt op de digitale platformen.
Wie, zonder de analoge etherzenders, namelijk nog naar de publieke omroepen wil kijken, moet daarvoor óf een schotel nemen óf een Digitenne ontvanger plus abonnement aanschaffen. Vroegâh kun je nog nagenoeg gratis naar de publieke omroepen via de satelliet kijken, maar Canal Digitaal heeft besloten om ook voor het voormalige semi-gratis pakket abonnementsgeld te gaan vragen. Da’s nog steeds nagenoeg niets (€ 2,50 per maand voor de publieke en commerciële zenders), maar goed.
Digitale ether-TV kost al snel acht euro per maand, als je tenminste jezelf een poot uit laat draaien door KPN met een duur belabonnement en een veel te duur ADSL-abonnement. En vorige week heb ik al heel hard geroepen dat Digitenne het ook niet zo lang meer vol zal houden. De stekker gaat er daar uit.
Het gevolg van de ronduit belachelijke situatie dat je linksom of rechtsom moet betalen voor de publieke omroepen via digitale TV (terwijl we jaarlijks met zijn allen al vele honderden miljoenen overmaken naar diezelfde omroepen) is dus dat het Kippenhok nu ruim tien miljoen per jaar wil blijven besteden om nog geen 50.000 mensen te bedienen. Da’s ruim 200 euro per analoge TV-kijker. Het komt er daarmee grofweg op neer dat het bijna goedkoper wordt om de voltallige catalogus van programma’s van de PO op DVD naar de betreffende kijkers op te sturen. OK, dat is wat overdreven, maar het komt langzamerhand aardig in de buurt ;). Hetzelfde kun je trouwens ook doen met de volledige programmering van 747AM, want daar luistert geen hond naar.
OK, nu hebben we dus twee feiten die ik even onder elkaar zal zetten voor de duidelijkheid:
1: We besteden ruim tien miljoen per jaar aan analoge etheruitzendingen;
2: Digitenne kost twintig miljoen per jaar, deels betaald door de belastingbetaler.
En KA$$A, een kleine twintig miljoen over de balk. Over de balk? Ja, want hier komt feit drie: in onze buurlanden, waar digitale ether-TV gratis is, is ‘doorslaand succes’ nog een understatement. Het Britse Freeview bijvoorbeeld is hard onderweg de grootste speler te worden. Het idee achter Freeview is simpel: we prikken de TV- (en radio)zenders gratis de ether in; de kosten worden betaald door de deelnemende TV-zenders. Die dat in Engeland trouwens met alle liefde doen. De gedachte hierachter is dat digitale ether-TV een nogal beperkte capaciteit heeft, waardoor het aantal zenders beperkt blijft. Mensen met Freeview kijken daarmee dus duidelijk meer naar de grote vijf zenders (BBC One & Two, ITV, Channel Four, Five) dan de mensen met Sky Digital. Sky Digital is een satellietaanbieder die, tegen betaling, een paar honderd kanalen serveert en dat menu verder op smaak brengt met wat Pay Per View activiteiten. De marktaandelen van de eerder aangehaalde vijf zenders via Sky Digital komt niet eens in de buurt van de aandelen via Freeview.
Meer kijkers is meer reclame inkomsten, waarmee de grote vijf er dus alle belang bij hebben om Freeview te stimuleren. Het gevolg is dat er langzamerhand een bikkelharde strijd ontstaat tussen Freeview en Sky Digital, en, om even een niet genoemde directeur te citeren, “the gloves are of” (citaat uit The Economist van vorige week). Ook in Duitsland en België is DVB-T, zoals het officieel heet, gratis. De ontvangers zijn inmiddels lekker goedkoop en verkopen dus als een tierelier.
In Nederland blijven ze echter denken dat mensen zo gek zijn om flink te dokken voor Digitenne. De consument heeft al lang te kennen gegeven dat niet van plan te zijn. De commerciële zenders willen ook liever niet betalen voor doorgifte van hun kanalen maar er voor betaald worden (wat, ironisch genoeg, op termijn IP-TV, kabel-TV en andere zaken stimuleert, wat hun marktaandelen en dus inkomsten onder druk zet) waardoor Freeview NL een wat moeilijk verhaal wordt. Digitenne zal onder de vlag van KPN ook niet zo snel de koers wijzigen – KPN wil immers de frequenties gebruiken voor datacasting – waarmee zowel Digitenne als de voltallige commerciële TV-sector in Nederland zichzelf in grote problemen brengen.
De achterkant van een bierviltje vertelt ons echter dat Freeview NL best winstgevend zou kunnen draaien. Als je tenminste Nozema voor de zenders eruit trapt; het lijkt er sterk op dat Digitenne véél te veel betaald voor haar netwerk. Vervolgens kun je in no-time de analoge zenders uitschakelen, bespaar je een klap met geld én krijg je frequenties vrij voor nieuwe digitale toepassingen – die analoge zenders bezetten die nu immers.
En oh ja, het is ook goed voor het milieu. Die grote analoge TV-zenders (Lopik, Smilde, Roermond, etcetera) verstoken namelijk 80 kilowatt per stuk. Terwijl ze ook sterk gekoeld moeten worden; van die 80 kilowatt die er in gaat komt er namelijk van 40 weer uit als TV-signaal, de rest verdwijnt in de lucht als warmte. Daar heb je dus een hele pittige koeling voor nodig. Okay, ik geef toe, als de dan lege frequenties met nieuwe toepassingen opnieuw de lucht in gaan begint dat ook weer prik te verbruiken, maar de meeste politici kijken toch niet zo ver vooruit. Dus waar wachten we nog op?